Vous êtes ici : Blog > Nouvelles du Japon > Journées 10 2011
Journées 10 2011

Monsieur HORI Jasuo, professeur japonais
à Simosinden Maebasi Gunma témoigne en
Espéranto de la situation douloureuse de son pays.
(Traduit en Français par Jean-Pierre SCHNEIDER)

* 29 octobre * Les 27 octobre * 25 octobre * 1 octobre *

Journal d’un tremblement de terre / Taglibro tertremo
Livre de Jasuo HORI édité par le MAS et le SAT au prix de 14 €.
La maldekstra libro titolita “Jasuo HORI eldonita de MAS kaj SAT. La prezo estas 14 eŭroj.

Le 29 octobre
La 29 an de oktobro
Mouvements contre l’énergie atomique.
Bien que le premier ministre approuve le redémarrage après contrôle des réacteurs nucléaires arrêtés, divers mouvements contre l’énergie atomique se font jour. Aujourd’hui je parlerai de ces mouvements.
Fukushima. Le 20 octobre, l’assemblée départementale de Fukushima, approuve à l’unanimité la demande qui exige de démolir les 10 réacteurs des centrales 1 et 2 de Fukushima.
Tookai. Le 30 septembre, Monsieur Murakami Tacuya le maire de la ville de Tookai, où se trouve la centrale n°2 de Tookai, arrêtée pour contrôle, a dit : A cause d’une très mauvaise réaction à l’accident de Fukushima, les habitants du lieu ont perdu leurs maisons et sont désespérés. Le fonctionnement de nombreuses villes près de la centrale s’est interrompu. L’état, qui a agi très cruellement pour les habitants, n’a plus le droit d’avoir de centrales nucléaires. Je suis maintenant clairement contre le gouvernement et le monde industriel. Autour de la centrale de Tookai habitent un million de personnes. Est ce que nous avons le droit dans cette zone, d’avoir une centrale nucléaire ? De quelle manière nous pouvons garantir la sécurité à nos enfants et petits enfants ? Quand je pense à l’avenir de notre ville, je ne peux pas avoir de compromission nébuleuse.
Makinohara. Le 26 septembre, le conseil municipal de Makinohara, près de la centrale nucléaire Hamaoka du département de Shisuoka, approuve la résolution d’arrêt définitif par un vote de 11 pour et 4 contre. Quatre villes, dans un rayon de 10 kilomètres de Hamaoka, comprenant Makinohara ont constitué la Conférence sur la sécurité de la centrale nucléaire de Hamaoka. La résolution dit que la centrale de Hamaoka doit être définitivement arrêtée, car elle se situe exactement sur le supposé épicentre du tremblement de terre de Tookai qui est envisagé dans un avenir proche. Si même un seul membre de cette conférence n’approuve pas le redémarrage de la centrale, l’entreprise électrique CHUUBU ne peut pas la redémarrer.

Sondage : 98% souhaitent l’arrêt des réacteurs. Le 27 septembre, le comité directeur de l’énergie atomique a publié un résultat d’une enquête sur la politique nucléaire. 10 189 personnes ont envoyé leur opinion au comité, entre le 11 mars et la fin d’août :
- 67% : Arrêter tout de suite les centrales nucléaires, et commencer à utiliser les énergies renouvelables.
- 31% : Étape par étape, arrêter les centrales nucléaires, et commencer à utiliser les énergies renouvelables.
- 1,5% : Construire plus de centrales ou conserver les réacteurs actuels.
- 0,5% : Nationaliser les centrales. Pourquoi cela :
- 1. L’énergie nucléaire pollue l’environnement.
- 2. Le Japon est un archipel soumis aux tremblements de terre.
- 3. Le problème de la sécurité d’usage et des déchets n’a pas encore de solution.
- 4. L’électricité produite par l’énergie atomique, n’est pas économique, si l’on inclus le coût de l’arrêt et des déchets nucléaires.

Plan d’agrandissement de L’UPZ.
Le comité directeur de la sécurité de l’énergie atomique, prévoit d’agrandir la zone UPZ d’un rayon de 8-10 kilomètres à 30 kilomètres. Cet UPZ est une abréviation de (Urgent Protective action planning Zone soit : Zone urgente d’activité programmées et protégée) que l’IAEA (Internacia AtomEnergia Agentejo, soit : l’Agence Internationale de l’Energie Atomique) propose comme zone, dans laquelle on doit avoir en cas d’urgence une solution de refuge contre la radioactivité, dans un rayon de 5 à 30 kilomètres. Au Japon on a décidé d’une zone entre 8-10 kilomètres de rayon, sur la base de l’accident à Three Mile aux USA. En ce moment, UPZ inclus 44 communes avec 2,05 millions d’habitants, mais l’UPZ prévu inclura 135 communes avec 7,93 millions d’habitants.
Les communes dans cette UPZ ont le droit d’avoir un contrat au sujet de la sécurité atomique avec une compagnie électrique, et dans ces contrats souvent il y a des points particuliers qui interdisent aux compagnies de faire fonctionner des réacteurs sans la permission de ces communautés. De nombreuses communautés qui sont inclus dans cette nouvelle UPZ, sont contre le redémarrage des réacteurs, ce qui fait que l’agrandissement de l’UPZ est la bienvenue.
Les manifestations se multiplient. Dans les années 1960 il y a eu de nombreuses manifestations au Japon, mais ensuite le Japon s’est enrichi, et les personnes ne sentaient plus le besoin de manifester, et en même temps, à cause des violentes manifestations radicalistes, ont donné a de nombreuses personnes une mauvaise image des manifestations en général. Cependant cette tendance est en train de changer.
La manifestation du 19 septembre qui a rassemblé 60 milles personnes, parmi elles selon l’organisateur, la moitié étaient des personnes non mobilisées mais des volontaires. Ni l’organisateur, ni la police, n’ont pu prévoir, combien de personnes se joindront à la manifestation.
Par exemple : A la manifestation en avril, à Kooenji à Tokyo, il est venu 7 000 hommes alors que la police prévoyait 2 000. Une autre tendance est que les organisateurs qui auparavant s’opposaient, maintenant collaborent. Dans la manifestation du 19 septembre les personnes présentent appartenaient aux partis social-démocrate et communiste et même radical.

Manifestation contre le porte-avions nucléaire.
Dans le port de Jokosuka voisin de Tokyo, la marine américaine fait escale avec le porte-avion nucléaire “George Washington”, depuis trois ans. Cet endroit peut être sujet à un tremblement de terre de magnitude 6,6 avec une certitude de 6 à 11 % dans les 30 ans à venir. Si ce tremblement de terre a lieu et détruit ce porte-avions, cela provoquerait une grande catastrophe. Le 25 septembre, une manifestation a eu lieu avec le thème : “Plus de centrales nucléaires ! Dehors le porte-avions nucléaire !”. Il y a eu plus de 4 500 participants. Cependant, seul le journal communiste japonais en a parlé, et pas les autres journaux commerciaux qui souvent méprisent les mouvements démocratiques.

Movoj kontraŭ atomenergio
Kvankam. la ĉefministro aprobas refunkciadon de la ekzamenataj aŭ haltigitaj nukleaj reaktoroj, ekestas diversaj movoj kontraŭ atomenergio. Hodiaŭ mi raportos pri tiuj movoj.
Fukuŝima. La 20 an de oktobro la asembleo de la gubernio Fukuŝima unuanime aprobis la peton, kiu postulas malkonstruadon de ĉiuj 10 nukleaj reaktoroj en la nukleaj centraloj n-roj 1 kaj 2 de Fukuŝima.
Tookai. La 30an de septembro parolis s-ro Murakami Tacuja, la urbestro de la urbo Tookai, en kiu troviĝas la nuklea centralo n-ro 2 de Tookai, kiu nun haltas pro la ekzameno. Li diris jene : Pro malbonega reago al la akcidento en Fukuŝima, tieaj loĝantoj perdis sian hejmon kaj restas senesperaj. Funkcio de multaj urboj apud la centralo rompiĝis. _ La ŝtato, kiu agas tre kruele al la loĝantoj, ne rajtas havi nukleajn centralojn. Mi nun klare diras kontraŭ la registaro kaj la industria mondo.
Ĉirkaŭ la centralo de Tookai loĝas unu miliono da homoj. En tiu zono ĉu ni rajtas havi nuklean centralon ? Kiamaniere ni povas garantii sekurecon al niaj gefiloj kaj genepoj ? Kiam mi pensas pri la estontecon de nia urbo, mi ne povas havi nebulan kompromison.
Makinohara. La 26an de septembro la asembleo de la urbo Makinohara apud la nuklea centralo Hamaoka en la gubernio Ŝizuoka aprobis la rezolucion pri ĝia eterna haltigo per 11 por kaj 4 kontraŭ. Kvar urboj en la radiuso de 10 kilometroj de Hamaoka inkluzive de Makinohara konsistigas la Konferencon pri sekureco de la nuklea centralo Hamaoka. La rezolucio diras, ke la centralo Hamaoka estu eterne haltigita, ĉar ĝi sidas ĝuste sur la supozata epicentro de Tookai-tertremego certe okazonta en la proksima estonteco. Se eĉ unu membro de tiu konferenco ne aprobas la refunkciigon de la centralo, la elektra kompanio Ĉuubu ne povas refunkciigi ĝin.

La 27 an de septembro la registara komitato de atomenergio publikigis rezulton de la enketo pri nuklea politiko. 10 189 homoj sendis sian opinion al la komitato inter la 11 an de marto kaj la fino de aŭgusto :
- 98% : deziras haltigon de reaktoroj.
- 67% : Tuj haltigu la nukleajn centralojn kaj ekuzu recirkuligeblan energion.
- 31% : Etapon post etapo haltigu la nukleajn centralojn kaj ekuzu recirkuligeblan energion.
- 1,5% : Pli konstruu la centralojn aŭ konservu la nunajn reaktorojn.
- 0,5% : Ŝtatigu la centralojn. La kialoj estas :
- 1. Nuklea energio malbone influas la medion.
- 2. Japanio estas tertrema insularo.
- 3. Ankoraŭ ne estas solvita la problemo de uzitaj nukleaĵoj kaj nukleaj rubaĵoj.
- 4. Elektro produktita per atomenergio ne estas ekonomia, se ni inkludas la koston pri la haltigo kaj nukleaj rubaĵoj.

Plano pligrandigi UPZ-on.
La registara komitato de atomenergia sekureco planas pligrandigi UPZ-on de la radiuso de 8-10 kilometroj al tiu de 30-kilometroj. Tiu UPZ estas mallongigo de Urgent Protective action planning Zone (Urĝa Protekta agplana Zono), kiun IAEA (Internacia AtomEnergia Agentejo) proponas kiel zonon, en kiu oni devas havi urĝan ŝirmrimedon kontraŭ radioaktiveco inter la radiusoj de 5 – 30 kilometroj. En Japanio oni decidis tiun zonon inter 8 – 10 kilometroj radiuse, surbaze de la akcidento en Three Mile en Usono. Nuna UPZ inkludas 44 komunumojn kun 2,05 milionoj da loĝantoj, sed la planata UPZ inkludos 135 komunumojn kun 7,93 milionoj da loĝantoj.
Komunumoj en tiu UPZ rajtas havi kontrakton pri atomenergia sekureco kun la elektraj kompanioj, kaj en tiuj kontraktoj ofte estas ero, kiu malpermesas al la kompanioj funkciigi reaktorojn sen permeso de tiuj komunumoj. Multaj komunumoj, kiuj estos inkluditaj en tiu nova UPZ, kotraŭas la refunkciigon de la reaktoroj, tial tiu grandigo de UPZ estas tre bonvena.
Manifestacioj multiĝas. En 1960-aj jaroj multe okazis manifestacioj en Japanio, sed poste Japanio riĉiĝis kaj homoj ne sentis la bezonon manifestacii, kaj samtempe perfortaj manifestacioj de radikalistoj donis al multaj homoj malbonan bildon pri manifestacioj ĝenerale. Tamen tiu tendenco ekŝanĝiĝis.
Manifestacio de la 19 an de septembro kolektis 60 mil homojn, el kiuj, laŭ la organizanto, duono estas ne mobilizita sed memvola. Nek la organizanto nek la polico ne povas antaŭvidi, kiom da homoj kolektiĝos en manifestacioj.
Ekzemple al la manifestacio en aprilo en Kooenĵi en Tokio kolektiĝis sep mil homoj, dum la polico antaŭvidis du mil partoprenontojn. Alia tendenco estas, ke organizoj, kiuj antaŭe reciproke kontraŭis, nun ekkunlaboris. En la manifestacio de la 19a de septembro kolektiĝis organizoj socialdemokratiaj kaj komunistaj, kaj eĉ radikalaj.

Manifestacio kontraŭ la nuklea aviadilŝipo.
En la haveno Jokosuka najbare de Tokio la usona mararmeo lokas nuklean aviadilŝipon George Washington de tri jaroj. Tiun ĉi regionon povos ataki granda tertremo de magnitudo 6,6 kun la certeco de 6 -11% en la venontaj 30 jaroj. Se okazos tiu tertremo kaj detruos tiun aviadilŝipon, granda katastrofo okazos. La 25 an de septembro okazis manifestacio kun la temo “For, nukleaj centraloj ! For, la nuklea aviadilŝipo !”, en kiu partoprenis pli ol 4 500 homoj. Tamen tiun raportis nur la ĵurnalo de Japana Komunista Partio, sed ne aliaj komercaj ĵurnaloj, kiuj ofte neglektas demokratiajn movojn.


D’après les articles de / El artikoloj de
deux journaux de Fukushima / du ĵurnaloj de Fukuŝima
Le 27 octobre
La 27 an de oktobro
Lors de ma visite le 24 dans la ville de Iwaki, j’ai acheté des journaux locaux, pour mieux comprendre la situation de Fukushima. Je vais traduire aujourd’hui quelques articles de ces journaux. Je suis heureux car, en divers endroits, les habitants s’encouragent les uns les autres pour la reconstruction des communautés.

La pêche aux saumons a commencé
Les saumons retournent en automne, après quatre ans, à la rivière où ils sont nés . En bord de mer de l’océan pacifique, dans le département de Fukushima, on a commencé de pêcher des saumons. Début octobre, on en a attrapé pour contrôler leur radioactivité. Par chance ils n’étaient pas pollués. Dans la ville d’Iwaki, l’association de pêcheurs de la rivière Nacui, prévoit d’attraper 3 500 saumons dont 2 000 seront salés et vendus et les 1 500 autres seront utilisés pour fournir 1,5 millions d’œufs, qui permettront d’obtenir 600-800 milles alevins jusqu’à mars 2012.
Le président de l’association, Monsieur Suzuki Shiroo, 69 ans dit : “L’élevage des saumons est un investissement pour l’avenir. Si les saumons ne se vendent pas bien par peur de la radioactivité à Fukushima, nous aurons un déficit. Nous ne pouvons prévoir ce que va devenir notre projet”. Cinq associations de la zone interdite par l’accident nucléaire, ne peuvent pêcher le saumon. Le président de l’une de ces associations dit : “La tradition de la pêche a commencé ici en 1908 ; c’est la première fois qu’elle est interrompue cette année. Si nous ne pouvons plus élever des alevins de saumon dans les années à venir, probablement que disparaîtront les saumons de notre rivière”.

En la urbo Iŭaki, kiun mi vizitis la 24an, mi aĉetis lokajn ĵurnalojn por pli bone kompreni la situacion en Fukuŝima. Hodiaŭ mi tradukos kelkajn artikolojn el tiuj ĵurnaloj. Mi estas ĝoja, ke en diversaj lokoj la loĝantoj kuraĝigas unuj la aliajn por la rekonstruado de la komunumoj.

Fiŝkaptado de salmonoj komenciĝis
Salmonoj revenas al siahejma rivero post 4 jaroj en aŭtuno. Laŭ la marbordo de la Pacifika Oceano en la gubernio Fukuŝima oni komencis kapti salmonojn. Komence de oktobro, oni prove ilin kaptis kaj ekzamenis pri radioaktiveco. Feliĉe tiuj ne estis malpuraj. En la urbo Iŭaki la Fiŝkaptista Asocio de la rivero Nacui planas kapti 3500 salmonojn, el kiuj 2000 estos salite venditaj kaj aliaj 1500 estos uzitaj por preni 1,5 milionojn da frajoj, kaj poste oni vartos 600-800 mil idojn ĝis marto 2012.
La prezidanto de la asocio s-ro Suzuki Ŝiroo 69-jara diras : “Vartado de salmonidoj estas investo por la estonteco. Se salmonoj ne vendiĝos bone pro la timo al radioaktiveco en Fukuŝima, ni havos deficiton. Ni ne povas antaŭvidi, kio okazos por nia projekto”. Kvin asocioj en la malpermesita distrikto pro la akcidento de la nukleaj reaktoroj ne povas kapti salmonojn. La prezidanto de unu el tiuj asocioj diras : “Tradicio de fiŝkaptado komenciĝinta ĉi tie en 1908 unuan fojon interrompiĝis ĉi-jare. Se ni ne povos varti salmonidojn dum la venontaj kvar jaroj, estos ebleco, ke malaperos salmonoj, kiuj revenos al nia rivero”.

Festival de Motomiya / Festivalo Motomija

Dans la ville de Motomiya a eu lieu le 23 octobre un festival d’automne pendant lequel les hommes paradent en portant un palanquin sacré. L’organisateur voulait gagner le défi de cette année par un succès de ce festival. Il a fait venir les amateurs de palanquin et 11 groupes, avec environ 90 hommes venant de l’extérieur de Fukushima, sont venus.

Les cyclamens sont sur le marché
Les serres de Monsieur Hashimoto Kooiĉi de la ville de Tamura, sont pleines de 96 000 cyclamens de diverses couleurs. Déjà, les “cyclamens de jardins” ont été expédiés au marché, et dès le 24, les “mini cyclamens” sont expédiés.
Cette année, il a pris soin d’utiliser des composts de feuilles non radioactifs, car ces fleurs sont expédiées à Tokyo et dans les départements alentour.

Lieu de vente provisoires
Dans le département de Tchuuoodai, dans la ville de Iwaki, où sont construites de nombreuses maisonnettes pour les réfugiés, il s’est ouvert un nouveau petit supermarché “Kunĉe-Placo” le 23 octobre. Messieurs Sanbongi et Yoshida, qui auparavant possédaient une poissonnerie à Naraha (ville interdite), ont travaillé de concert pour l’ouvrir. Madame Watabe 78 ans, a dit : “Après le tsunami, j’ai rencontré des concitoyens, que je n’ai jamais vu. Je suis heureuse parce que je peux venir ici à pied pour faire les courses”. Dans le département de la ville de Minami-Sooma s’est ouvert un “supermarché provisoire” à deux étages, où l’on peut trouver 11 commerces : restaurant, bar, fleuriste, magasin d’habits, d’appareils - photos... etc. Ce supermarché a été construit pour des vendeurs réfugiés.

Concours de cerfs-volants
Le 23 a été organisé un concours de cerfs-volants à Inawashiro pour montrer la ville fringante et sûre. 50 amateurs de cerfs-volants ont participé. Ils venaient de Tokyo et de 6 autres départements.
Des étudiants ont donné des œuvres d’art aux réfugiés.
Les étudiants du lycée de Jasuhara ont fait don d’œuvres d’art à 80 familles logées dans des maisons provisoires de la ville de Date. 40 étudiants, faisant partie du club artistique ont fait cela en bois provenant du lycée détruit par le tremblement de terre. Les étudiants travaillent maintenant, dans une construction provisoire.

Festival culturel de deux lycées
Le festival culturel commun des lycées Onahama et Kaisei aura lieu le 6 novembre. Les bâtiments du lycée de Kaisei ont été sévèrement endommagés par le tsunami, ce qui fait que les étudiants travaillent provisoirement au lycée de Onahama. Le thème du festival est “Sourions à notre avenir !”. Les étudiants souhaitent que ce festival encourage les habitants et que les sourires se diffusent dans la ville.

Don des appareils de mesure de radioactivité
Le 18 octobre, le club de golf Asahi de la ville de Toshigi du département de Toshigi a donné 150 appareils de mesure et un million de Yens (10 000€) à la ville deMinami-Sooma. Ce club de golf a collecté 10 millions de Yens de la part de leurs 20 milles joueurs. Avec cet argent, le club a acheté 150 appareils de mesure. Le président veut que la ville les distribuent aux familles avec enfants. L’entreprise chinoise “Dalian Novlandosistemo” a fait don de 40 appareils à la ville de Minami-Sooma le 19 octobre.

Jour du sport à la ville de Sooma
Le 23 octobre, l’école de Nakamura a organisé une journée du sport au gymnase Sooma, ajourné de cinq mois à cause de la catastrophe et de l’accident nucléaire. Dans cette école on a dansé et fait de la gymnastique et les familles ont également participé.

En la urbo Motomija, okazis aŭtuna festivalo la 23 an, en kiu homoj paradis, portante sanktan palankenon. La organizanto volis gajigi la etoson per la sukceso de la festivalo, kaj alvokis palanken-ŝatantojn en kaj ekster Fukuŝima partopreni en ĝi, kaj venis 90 homoj el 11 grupoj.

Ciklamenoj surmerkatiĝis
La varmodomoj de s-ro Haŝimoto Kooiĉi en la urbo Tamura estas plenaj de 96 mil diverskoloraj ciklamenoj. Jam “ĝardenaj ciklamenoj” estas ekspeditaj al la merkato, kaj ekde la 24 an “mini-ciklamenoj” estas ekspedataj. Ĉi-jare li zorge elektis neradioaktivan folian sterkaĵon. Tiuj floroj estas sendataj al Tokio kaj la ĉirkaŭaj gubernioj.

Provizoraj vendejoj
En la distrikto Ĉuuoodai en la urbo Iŭaki, kie staras multaj dometoj por rifuĝintoj, nove malfermiĝis eta superbazaro “Kunĉe-Placo” la 23 an de oktobro. S-ro Sanbongi kaj s-ro Joŝida, kiuj antaŭe aparte posedis fiŝvendejon en la urbo Naraha (malpermesita urbo), kunlabore malfermis ĝin. S-ino Ŭatabe 78-jara diris : “Mi renkontis samurbanojn, kiujn mi neniam vidis post la cunamo. Mi estas ĝoja pro tio, ke mi povas veni ĉi- tien piede por butikumi”. En la distrikto de la urbo Minami-Sooma malfermiĝis duetaĝa “Provizora superbazaro”, en kiu troviĝas 11 vendejoj ; manĝejo, drinkejo, florvendejo, vestaĵvendejo, fotilvendejo ktp. Tiu superbazaro estas konstruita por rifuĝintaj vendistoj.

Kajto-konkurso
La 23 an okazis kajto-konkurso en la urbo Inaŭaŝiro por montri la urbon vigla kaj sekura. 50 kajto-amantoj partoprenis en ĝi el Tokio kaj aliaj 6 gubernioj.
Lernantoj donacis artaĵojn al rifuĝintoj.
Lernantoj en la supera mezlernejo Jasuhara donacis artaĵojn al 80 familioj loĝantaj en provizoraj dometoj en la urbo Date. 40 lernantoj apartenantaj al arto-klubo faris tiujn el lignaĵoj el detruita lerneja konstruaĵo pro la tertremo. La lernantoj nun lernas en la provizora konstruaĵo.

Kultura Festivalo de du superaj mezlernejoj
La komuna kultura festivalo de superaj mezlernejoj Onahama kaj Kaisei okazos la 6 an de novembro. La lernejaj konstruaĵoj de Kaisei estis severe damaĝitaj de la cunamo, tial la lernantoj provizore lernas en la supera mezlernejo Onahama. La temo de la festivalo estas “Ridetoj al nia estonteco !” La lernantoj deziras, ke tiu festivalo kuraĝigu la loĝantojn kaj ridetoj disvastiĝu en la urbo”.

Radioaktivec-mezuriloj estas donacitaj
Golfeja klubo Asahi en la urbo Toĉigi, la gubernio Toĉigi, donacis 150 mezurilojn kaj unu milionon da enoj (10 mil eŭroj) al la urbo Minami-Sooma la 18 an. Tiu golfeja klubo kolektis 10 milionojn da enoj el 20 mil golfludantoj. El tiu mondonaco la klubo aĉetis 150 mezurilojn. La prezidanto volas, ke la urbo disponigu tiujn al familioj kun infanoj. La ĉina mezurili-kompanio “Dalian Novlandosistemo” donacis 40 mezurilojn al la urbo Minami-Sooma la 19 an.

Sporta tago en la urbo Sooma
La 23 an la bazlernejo Nakamura okazigis sportan tagon en la gimnastikejo Sooma, prokrastitan kvin monatojn pro la katastrofo kaj la posta nuklea akcidento. En ĝi lernantoj dancis kaj gimnastikis, kaj ankaŭ iliaj familianoj partoprenis.

Limite provisoire entre l’enfer / Provizora limo inter
radioactif et le monde « sûr ». / radioaktiva infero kaj “sekura” mondo.

Le 25 octobre
La 25 an de oktobro
Congrès de Toohoku
Les 22 et 23 Octobre a eu lieu le 52ème congrès d’Espéranto de Toohoku dans les thermes de Iizaka de la ville de Fukushima. J’avais peur qu’à cause de la radioactivité il ne vienne que peu de monde, mais comme les années antérieures, presque 50 personnes étaient là et 30 personnes ont moralement adhéré.
Je présidais le symposium “En espérant la paix pour protéger la vie et l’existence”, pendant lequel des représentants des 4 départements de la région de Toohoku sont intervenus et nous avons débattu ensuite. Comme dernière intervention, j’ai lu une lettre d’une jeune espérantiste, qui m’avait écrit : “Dans la société à qui il manque l’espoir, je me sens de plus en plus inquiète, mais comme je vis dans une telle société, les vraies valeurs des choses m’apparaissent plus clairement. L’une d’entre elles est l’Espéranto. Cette fois-ci avec insistance, je me suis répété, il faut que j’apprenne sérieusement l’Espéranto. Pour vivre en conservant précieusement ce qui est valable. L’espéranto me donnera de nombreuses clefs. Je veux agir pour et par l’Espéranto, comme vous.”

Visite aux villes de Iwaki et Hirono
Radioactivité dans divers endroits du département de Fukushima. En profitant de ce congrès, j’ai visité la ville de Iwaki, qui se situe juste au sud des centrales nucléaires n°1 et n°2. J’ai passé la nuit du 23 octobre à l’hôtel devant la gare de Iwaki. Le 24 à 8 heures, quand j’ai quitté l’hôtel, j’ai demandé à l’accueil, combien de radioactivité on détecte habituellement en ville. Elle me répondit : “Ici c’est surprenant, elle est faible. Seulement 0,12 microsieverts”. J’ai été surpris de sa réponse, car dans ma ville Maebashi, à près de 200 kilomètres des centrales, la valeur est habituellement de 0,03 microsieverts, et elle dit que cette valeur est curieusement faible. Cependant elle avait raison. Dans le journal de ce jour, j’ai trouvé les statistiques suivantes :
- La ville de Fukushima (à la mairie) : 1,11 microsieverts.
- La ville de Nihonmacu (à la mairie) : 0,84
- La ville de Kooriyama (à la mairie) : 0,89
Et dans un rayon de 20 kilomètres :
- La ville de Hirono (à Futaku-numa) : 0,62
- La ville de Naraha (à Macudate) : 1,45
- Devant la mairie de Tomioka : 3,69
- La centrale nucléaire : 6,50
- La ville de Futaba (près de Jamada) : 27,66
- La ville de Namie (près du parc central) : 1,19

A 8 heures, je suis allé en taxi au bord de la mer, où se trouve l’hôtel Kanpo-no-jado. Selon la carte, à cause des dommages provoqués par le tsunami, la zone de l’hôtel est coloré en brun, ce qui veut dire que le tsunami est venu jusque là, mais l’hôtel fonctionne à nouveau, et dans la campagne environnante il reste des souches de plants de riz. Donc les dommages ne sont pas si grands. Seule la digue du bord de mer est défectueuse.

Visite à la ville de Hirono
Je suis revenu à la gare de Iwaki et ensuite j’ai pris le train de 10h49 pour la ville de Hirono qui jusqu’au 30 septembre était fermée aux habitants, à cause de la densité de radioactivité. Cette voie ferrée est nommée « ligne-Ĵooban » ; ligne importante qui relie Tokyo à la région de Toohoku, mais comme elle passe à coté des deux centrales, la ligne était coupée entre la gare sud de Hirono du département de Fukushima et la gare de Watari situé au nord dans le département de Miyagi. La gare de Hirono étant la plus proche de la centrale n°1 de Fukushima.
Dans le train se trouvaient environ 20 personnes, et finalement, quand nous avons atteint la ville de Hirono à 11h14, nous n’étions plus qu’une dizaine dont deux touristes, quelques hommes bien habillés, peut être de Tokyo, une dame âgée avec une écolière. Devant la gare, un minibus attendait avec une pancarte de l’entreprise Toshiba, et une automobile dans laquelle ces hommes s’en allèrent. Deux taxis, et je suis parti avec le premier.
Je circulais sur la route n°6. Pendant ce temps, le chauffeur m’expliquait diverses choses : “L’intensité de la pollution est peut-être de 1 microsievert ici, cependant il est inutile de s’inquiéter pour cela, car nous ne pouvons changer la situation. Tous les logements et appartements sont loués par TEPCO pour y loger les ouvriers pour la réparation. Des 5 500 habitants, ne sont revenus que 300, ce qui fait que la ville est comme morte. Les écoles ouvriront l’an prochain”.
Le taxi approche d’un grand croisement où se trouvent quelques policiers habillés de blanc contre la radioactivité ou contre la pluie. Ils font signe de la main en ordonnant au chauffeur de retourner sur la même route. J’ai arrêté le taxi pour les photographier. Près d’eux, quelques hommes, nettoient le trottoir.
Ensuite, nous sommes allés au « J-village » situé dans les ville de Naraha et Hirono ; village sportif qui a été fondé en 1997 par le département de Fukushima et TEPCO. Pour soudoyer l’estime des habitants, toutes les compagnies d’électricité ont construit volontiers et généreusement, dans tout le pays, des installations similaires. Et celle-ci est un modèle du genre. Elle était encore le centre national d’entrainement de football. Mais maintenant on l’utilise comme station de réparation de la centrale nucléaire.
En rentrant dans le village, on peut voir de nombreuses automobiles. Parmi elles, de nombreuses machines de levage et autres camions. Le chauffeur m’explique : “Ici, c’était le terrain de football bien engazonné, mais maintenant il est recouvert de tôles métalliques et le bâtiment là bas, est utilisé maintenant comme station de réparation”. Nous avons approché du bâtiment. Devant la porte, des gardiens, et nous ne pouvons pas nous arrêter. Près de l’escalier, j’ai vu 3 ouvriers qui me semblait âgé de plus de 50 ans. “Oui, beaucoup sont âgés. On dit que parmi les ouvriers se trouvent d’anciens mafiosis avec des tatouages impressionnants”. De la fenêtre du taxi, j’ai pris quelques photos et nous sommes revenus.

Toohoku-kongreso
La 22an-23an de oktobro okazis la 52a Toohoku-Esperanto-Kongreso en la varmfontejo Iizaka en la urbo Fukuŝima. Mi timis, ke pro la radioaktiveco ne venos multaj homoj, sed same kiel antaŭaj jaroj, preskaŭ 50 homoj ĉeestis kaj 30 homoj morale aliĝis.
Mi prezidis la simpozion “Esperante pacon por protekti vivon kaj vivadon”, en kiu reprezentantoj de la 4 gubernioj de Toohoku raportis kaj poste ni diskutis.
Kiel mia fina saluto, mi prezentis leteron de juna esperantistino, kiu skribis al mi : “En la socio, al kiu mankas espero, mi sentas min pli kaj pli maltrankvila, sed ĉar mi vivas en tia socio, pli klare vidiĝis al mi vere valoraj aferoj. Unu el tiuj estas Esperanto.
Ĉi-foje mi multfoje kaj insiste diradas al mi, ke mi serioze lernu Esperanton. Por vivi konservante vere valorajn aferojn trezore, Esperanto donos al mi multajn ŝlosilojn. Mi volas agadi por Esperanto per Esperanto kiel vi.”

Vizito al la urboj Iŭaki kaj Hirono
Radioaktiveco en diversaj lokoj en la gubernio Fukuŝima Profitante tiun kongreson, mi vizitis la urbon Iŭaki, kiu situas ĝuste sude de la nukleaj centraloj n-roj 1 kaj 2. Mi tranoktis la 23an de oktobro en la hotelo antaŭ la stacidomo Iŭaki. Je la 8a, la 24an, kiam mi forlasis la hotelon, mi demandis la deĵorantinon, kiom da radioaktiveco oni kutime detektas en la urbo, kaj ŝia respondo estis “Ĉi tie estas surprize malalta. Nur 0,12 mikro-sivertoj”. Tiu respondo estis surprizo al mi, ĉar en mia urbo Maebaŝi, ĉirkaŭ 200 kilometrojn fore de la centralo, la cifero estas kutime 0.03 mikro-sivertoj, kaj ŝi diras, ke tiu cifero estas surprize malalta. Tamen ŝi estis prava. En la ĵurnalo de tiu tago mi trovis jenan statistikon :
- La urbo Fukuŝima (ĉe la urbodomo) : 1,11mikro-sivertoj
- La urbo Nihonmacu (ĉe la urbodomo) : 0,84
- La urbo Koorijama (ĉe la urbodomo) : 0,89
Kaj en la radiuso de 20 kilometroj,
- La urbo Hirono (en Futacu-numa) : 0,62
- La urbo Naraha (en Macudate) :1,45
- Antaŭa urbodomo de Tomioka :3,69
- La nuklea centro :6,50
- La urbo Futaba (ĉe Jamada) : 27,66
- La urbo Namie (ĉe la centra parko) : 1,19

Je la 8a, per taksio mi ekiris al la marbordo, kie staras la hotelo Kanpo-no-jado. Laŭ la mapo pri damaĝoj de la cunamo, ĉirkaŭ la hotelo estis brune kolorigita, kio signifas, ke la cunamo envenis en tiun distrikton, sed jam la hotelo funkcias, kaj en la kampoj ĉirkaŭ ĝi restis stumpoj de rizplantoj, tial la damaĝoj estas ne tiel grandaj. Nur la digo laŭ la marbordo estis difektita.

Vizito al la urbo Hirono Mi revenis al la stacidomo de Iŭaki, kaj poste mi prenis la trajnon de 10:49 al la urbo Hirono, kiu, ĝis la 30a de septembro, estis fermita al la loĝantoj pro densa radioaktiveco. Tiu trajnlinio estas nomata Ĵooban-linio, grava linio, kiu ligas Tokion kaj la regionon Toohoku, sed ĉar ĝi kuras apud la du nukleaj centraloj, la linio interrompiĝis inter la suda stacio Hirono en la gubernio Fukuŝima kaj la fora, norda stacio Ŭatari en la gubernio Mijagi. La stacio Hirono estas la plej proksima al la damaĝita centralo de Fukuŝima n-ro 1.
En la trajno troviĝis, komence, ĉirkaŭ 20 homoj, kaj fine, kiam ĝi atingis la urbon Hirono je 11:14, nur ĉirkaŭ 10 homoj, inter kiuj estis du turistoj, kelkaj viroj bone vestitaj eble el Tokio kaj maljunulino kun lernantino. Antaŭ la stacidomo atendis minibuso kun la nomŝildo de la elektra kompanio Toshiba kaj aŭtomobilo, en kiujn tiuj viroj eniris. Atendis du taksioj, kaj mi ekveturis en la unu.
Mi veturis laŭ la ŝoseo n-ro 6. Dume la ŝoforo klarigis diversajn aferojn : “Eble la forteco de radioaktiveco estas 1 mikro-siverto ĉi tie, tamen estis senutile maltrankviliĝi pro tio, ĉar ni ne povas ŝanĝi la situacion. Ĉiuj loĝejoj kaj apartamentoj estis luitaj de TEPCO, por ke ĝi loĝigu laboristojn por la riparado. El 5500 urbanoj, revenis nur 300, tial la urbo estas kvazaŭ morta. Lernejoj malfermiĝos en la venonta jaro”.
La taksio proksimiĝis al la granda krucvojo, kie staris kelkaj policanoj vestitaj blanke kontraŭ radioaktiveco aŭ kontraŭ pluvo. Ili mansigne ordonis al la ŝoforo reveni la saman vojon. Mi haltigis la taksion kaj fotis ilin. Apude kelkaj homoj sarkis la trotuaron.
Poste ni iris al J-Vilaĝo situanta en la urboj Naraha kaj Hirono, fondinta en 1997 kiel sporta instalaĵo fare de la gubernio Fukuŝima kaj TEPCO. Por subaĉeti koron de la loĝantoj, ĉiuj elektraj kompanioj tre bonkore kaj malavare konstruigis similajn konstruaĵojn tutlande kaj tiu ĉi estis la modela instalaĵo de tiaj korsubaĉetadoj. Ĝi estis ankaŭ la unua nacia trejncentro de piedpilko, sed nun oni uzas ĝin kiel stacion por la riparado de la nuklea centralo.
Enirinte en la terenon, vidiĝis multegaj aŭtomobiloj, inter kiuj estis levmaŝinoj kaj aliaj kamionoj. La ŝoforo klarigis : “Tiu ĉi tereno estis piedpilkejo bele gazonita, sed nun ferplanke kovrita, kaj la konstruaĵo fore videbla estas nun uzata kiel stacio por riparado”. Ni proksimiĝis al la konstruaĵo. Antaŭ la pordo staris gardistoj, kaj ni ne povis halti. Ĉe la ŝtuparo mi vidis 3 laboristojn, kiuj ŝajnis al mi pli ol 50-jaraj. La ŝoforo diris : “Jes, multaj estas maljunaj. Oni diras, ke inter la laboristoj troviĝas eksaj mafianoj kun teruriga tatuo”. El la taksifenestro mi fotis kelkajn fotojn kaj revenis.

Le centre de réparation au J-village / La centro de riparlaboro en J-vilaĝo.

Je ne suis pas revenu directement à la gare, mais j’ai fait le détour par le quartier du bord de mer. Le long de l’étroite route une rangée de maisons ; toutes étaient détruites par le tsunami et la moitié d’entre elles étaient déjà démolies. Quelques maisons étaient abandonnées ruinées par le tsunami. Il reste des pins en bord de mer ; je pense donc que les vagues n’ont pas été aussi fortes qu’à Rikuzen-Takada où toute la forêt a disparu. Je suis passé entre les maisons avec un sentiment de tristesse. Entre cette route et la gare il y avait des champs de riz qui ont été inondés. Il y pousse maintenant des mauvaises herbes et des fleurs jaunes.

Une femme dans le train m’a raconté...
J’ai pris le train de 12h49 à la ville de Iwaki. Dans ce train, j’ai rencontré de nouveau cette femme avec l’écolière. Je me suis intéressé à elles et leur ai parlées. Elles habitaient à Naraha, la ville voisine de Hirono, voici ce qu’elle m’a dit : Ma maison se situe 200 mètres à l’intérieur de la zone interdite. Quand j’ai eu le droit de revenir chez moi pour une durée de deux heures, je suis revenue. Mais dans la maison il y avait une intolérable odeur de moisissure. Une fente s’était formée dans le toit et l’eau pénètre dans la maison. Peut être dans un an la maison ne sera plus habitable.
Après l’accident, nous, les habitants de Hirono, sommes allés nous réfugier dans la ville de Aizu, la ville de montagne de Fukushima, car les deux villes sont jumelées. Nous n’étions pas contents de cela : pourquoi nous réfugier dans cette ville de montagne ? Mais ensuite, nous avons trouvé que c’était une bonne idée. Car tous ceux qui se sont réfugiés dans les villes voisines, étaient certainement exposés à la radioactivité transportée par les vents. Ensuite, je me suis enfuie à Tokyo, mais maintenant j’habite Iwaki avec mes trois petits enfants.
Ma fille doit travailler dans une autre ville où son entreprise s’est délocalisée. Je travaillais à la cantine de ma ville et je suis maintenant sans travail.
Chaque jour, je m’occupe de mes petits enfants. Elle est la plus jeune et elle fréquente l’école élémentaire. Elle veut revenir à son école, mais ce n’est pas encore possible.
A combien de radioactivité vous êtes exposés ? Je suppose qu’il s’échappait de la radioactivité de la centrale, bien que TEPCO a toujours dit que non. Personne ne sait, car auparavant personne ne mesurait la radioactivité dans la ville. Mon amie, qui habitait tout près de la centrale, disait qu’elle a reçu des poussières de l’explosion au moment de l’accident. C’est terrible.

J’ai accompagné ma petite fille aujourd’hui, pour voir notre maison, pas tout près, seulement de loin. Pour mes petits enfants je dois faire des efforts de toutes mes forces.
A la gare de Iwaki, la femme et sa petite fille se sont éloignées dans une ville déserte.
J’ai pris le train de 15h40 et suis arrivé chez moi à 21h00. J’ai nettoyé mes intestins en buvant une boisson alcoolisée et mon corps en prenant un bain.

Mi ne revenis rekte al la stacidomo, sed mi eltaksiiĝis en la loĝkvartalo laŭ la marbordo. Laŭ la malvasta strato viciĝis domoj, sed ĉiuj estis detruitaj de la cunamo kaj la duono de tiuj estis jam malkonstruita. Kelkaj domoj estis forlasitaj en la sama stato, kiam okazis la cunamo. Laŭ la marbordo restas pinarbaro, do mi opinias, ke la ondoj ne estis tiel fortaj kiel en la urbo Rikuzen-Takada, kie la arbaro tute malaperis. Mi malĝoje paŝis inter tiuj domoj. Inter tiu strato kaj la stacidomo estis rizkampoj, sed inundite nun kreskas helbaĉoj kun flavaj floroj.

Rakonto de virino en la trajno
Mi prenis la trajnon de 12:49 al la urbo Iŭaki. En tiu trajno denove estis tiu virino kun lernantino. Mi havis intereson pri ili kaj alparolis. Ŝi estis loĝanto de la urbo Naraha, la najbara urbo de Hirono. Jen ŝia rakonto : Mia domo situas 200 metrojn ene de la malpermesita distrikto. Kiam mi rajtis reveni hejmen portempe dum du horoj, mi revenis, sed en la domo estis plena de netolereble malbona odoro de ŝimo. Troviĝis fendo en la tegmento, kaj tra ĝi akvo engutis en la domon. Eble post unu jaro la domo fariĝos neloĝebla.
Post la akcidento ni, la loĝantoj de la urbo Hirono, rifuĝis al la urbo Aizu, la montara urbo de Fukuŝima, ĉar la du urboj estis ĝemelaj. Ni plendis pro tio, kial ni devis rifuĝi en tiun montaran lokon, sed poste ni trovis, ke ni estis feliĉaj, ĉar tiuj, kiuj rifuĝis al najbaraj urboj, certe elmetiĝis al radioaktiveco transportata de ventoj. Mi poste forkuris al Tokio, sed nun mi loĝas en la urbo Iŭaki kun 3 genepoj.
Mia filino devas labori en alia urbo, kien ŝia kompanio translokiĝis. Mi laboris en manĝejo en mia urbo, sed nun estas senlabora.
Ĉiun tagon mi prizorgas miajn genepojn. Ĉi tiu nepino estas la plej juna kaj bazlernejanino. Ŝi volas reveni al sia lernejo, sed jam tio ne eblos.
Al kiom da radioaktiveco ni elmetiĝis ? Mi supozas, ke el la centralo certe elliĝis radioaktiveco, kvankam TEPCO ĉiam diris, ke tio ne okazas. Neniu scias pri tio, ĉar antaŭe neniu mezuris radioaktivecon en la urbo. Mia amikino, kiu loĝis tuj apud la centralo, diris, ke pecetoj el la eksplodo pluvis sur ŝin, kiam okazis la akcidento. Terura afero.

Hodiaŭ mi akompanis mian nepinon por vidi nian hejmon, ne de proksime, sed de fore. Por tiuj genepoj, mi devas strebi per mia tuta forto.
El la stacidomo Iŭaki la virino kaj ŝia nepino paŝis foren en la senhoman urbon de Iŭaki. Mi prenis la trajnon de la 15:40 kaj revenis hejmen je la 21 a. Dume mi purigis mian inteston per alkoholaĵo kaj hejme mi purigis min en banejo.


Le 1 octobre
La 01 an de oktobro
Le gouvernement a annulé le 30 septembre la "Recommandation au sujet de la préparation pour se réfugier" en la limitant à quelques villes autour de la centrale n°1 de Fukushima. Cette annulation fait suite à la déclaration de Monsieur Madarame Haruki, président du comité de la sécurité nucléaire, qui a précisé que la situation pour annuler cette recommandation est déjà remplie, car la perspective concernant la maîtrise, la dépollution et la réorganisation de l’infrastructure des réacteurs nucléaires est acquise.
Le 22 avril, le gouvernement avait défini cette zone entre les 20-30 kilomètres de la centrale nucléaire, qui ne pourra recevoir plus de 20 sieverts par an, comme « des endroits préparés où les hommes peuvent se réfugier lors d’un éventuel accident sévère ». Cette zone comporte 5 villes dans lesquelles habitent 60 000 personnes. On n’avait plus le droit de loger dans cette zone, et on devait se préparer à se réfugier si un nouvel accident sérieux se produisait. Il est recommandé aux enfants et aux personnes malades de ne pas rester là. Les jardins d’enfants et les écoles ont été fermées.

Cependant, est-ce que maintenant les réacteurs sont véritablement sous contrôle ? Le comité dit, que la partie inférieure des réacteurs 1, 2 et 3 sont déjà suffisamment froids, c’est à dire inférieur à 100 degrés. Pourtant est-ce-qu’il est certain que les réacteurs sont sous contrôle ? Le 9 septembre, dans le journal Asahi, Monsieur Koide Hiroaki, professeur assistant de l’Université de Kyoto, dit : Un accident peut encore se produire maintenant. Tout de suite après l’accident je pensais que le succès ou l’échec de la bataille contre l’accident se déciderait dans la semaine. Mais on n’a pas encore maintenant réussi à enfermer les substances radioactives, et on ne peut pas savoir si nous réussirons ou pas à maintenir cet état instable. Une information précise au sujet des réacteurs n’est pas publiée ; alors nous devons considérer diverses possibilités. Je pense, qu’il est possible, qu’une plus grande quantité de substances radioactives s’échappe.
Depuis que ce journal est paru, il y a seulement 21 jours, est-ce que la situation s’est sérieusement améliorée ? Ce n’est pas crédible. Ce président Madarame n’est pas fiable. Il a toujours parlé au nom de TEPCO, et auparavant il a été beaucoup critiqué. Je ne peux pas comprendre pourquoi un tel homme reste président et joue un rôle si important. De même peut-être que de nombreuses personnes ne croient pas ses affirmations.

Pour plus de 20 000 anciens habitants, qui maintenant habitent hors de leur ville, cette annulation est la bienvenue, mais ils ne pourront pas rentrer chez-eux tout de suite, car la terre est encore polluée. Et, même si, courageusement ils reviennent chez eux, ils ne pourraient pas y vivre, car il n’y a plus de magasins, plus d’hôpitaux. Certaines écoles font le projet de rouvrir, mais combien d’élèves reviendront ? Beaucoup de parents craignent le danger de la radioactivité pour leurs enfants, et donc ne veulent pas retourner dans ces endroits dangereux.
Le même jour, le 30 septembre, dans le journal, on peut lire que dans la ville de Itate, à 45 kilomètres des réacteurs, on a trouvé du plutonium, et dans la ville de Shirakawa, à 79 kilomètres du réacteur on a trouvé du strontium. Cette prospection a été faite en juin et juillet, donc désormais, la pollution s’est encore davantage dispersée.

Hier, je suis allé dans la plus grande librairie de mon département, pour chercher des livres concernant la catastrophe, et j’ai regretté de ne plus trouver l’étagère spéciale pour les livres sur la catastrophe ; elle a déjà disparu. Auparavant elle était juste derrière la porte, pour que les clients trouvent tout de suite les livres. Les sinistrés de la catastrophe ont peur qu’ils soient oubliés. Les librairies ne suivent pas le mouvement général, mais réveillent l’endormissement du public. La masse des médias de communication aussi.

La registaro nuligis “la instrukcion pri preparo por rifuĝado” al kelkaj urboj ĉirkaŭ la nuklea centralo n-ro 1 de Fukuŝima la 30an de septembro. Tiu nuligo sekvis la intervjuon de s-ro Madarame Haruki, la prezidanto de la Komitato pri nuklea sekureco, kiu klarigis, ke jam la kondiĉaro por nuligi tiun instrukcion estas plenumita, ĉar ĝi havas perspektivon pri la regado, malpurigado kaj infrastrukutura reordigado de la nukleaj reaktroj.
La 22an de aprilo la registaro difinis tiujn lokojn inter la radiusoj de 20-30 kilometroj de la nuklea centralo, kiuj ne povos ricevi pli ol 20 sivertojn jare, kiel “preparajn lokojn, kie homoj preparu sin por rifuĝi okaze de la eventuala severa akcidento”. Tiuj lokoj situas en 5 urboj kaj en tiuj loĝis 60000 homoj. Oni rajtis plu loĝi en tiuj lokoj, sed devis prepari sin por rifuĝi okaze de la denova serioza akcidento. Al infanoj kaj malsanuloj estis rekomendite ne resti en tiuj lokoj, pro kio infanĝardenoj kaj lernejoj estis fermitaj.

Tamen ĉu vere la reaktorj nun estas sub la regado ? La komitato diras, ke la suba parto de ĉiu reaktor-premujo en la reaktoroj 1, 2, 3 jam estas sufiĉe malvarma, nome sub 100 gradoj. Tamen ĉu vere la reaktoroj estas sub la regado ? La 9an de septembro en la ĵurnalo Asahi s-ro Koide Hiroaki, asista profesoro de Kioto-Universitato, diras jene : La akcidento ankoraŭ nun estas okazanta. Tuj post la akcidento mi opinias, ke la venko aŭ malvenko de la batalo kontraŭ la akcidento decidiĝos en unu semajno, sed ankoraŭ nun oni ne sukcesis fermi radioaktivajn substancojn kaj oni ne povas scii, ĉu ni venkos aŭ ne en la daŭra malstabila stato. Preciza informo en la reaktoroj ne estas publikigita, tial ni devas konsideri diversajn eblecojn. Mi opinias, ke estas ebleco, ke pli granda kvanto da radioaktivaj substancoj eliĝos.
Post kiam tiu ĵurnalo aperis, pasis nur 21 tagoj. Ĉu la situacio tiel draste plibonĝis. _ Ne kredebla afero. Tiu prezidanto Madarame estas dubinda homo, kiu ĉiam parolas por TEPCO, kaj estis multe kritikita antaŭe. Mi ne povas kompreni, kial tia homo ankoraŭ restas la prezidanto kaj ludas tiel gravan rolon. Eble same multaj homoj ne kredas lian aserton.

Por pli ol 20 000 eksaj loĝantoj, kiuj nun loĝas ekster sia urbo, tiu nuligo estas bonvena, sed ili ne povos reveni hejmen tuj, ĉar la tero ankoraŭ estas malpuraj, kaj eĉ se ili aŭdace revenus hejmen, ili ne povus vivi bone, ĉar mankas vendejoj kaj hospitaloj. Iuj lernejoj planas malfermi sin, sed kiom da lernantoj revenos ? Multaj gepatroj timas la influon de radioaktiveco al siaj infanoj, do ne volas reveni al tiaj danĝeraj lokoj.
En la sama tago. la 30an de septembro, en la ĵurnalo estis novaĵo, ke en la urbo Iitate, 45 kilometroj fore de la reaktoroj, oni trovis plutonion, kaj en la urbo Ŝirakaŭa, 79 kilometrojn fore de la reaktoro, oni trovis stroncion. Tiu esploro estas farita en junio kaj julio, do jam pli foren ili disflugis.

Hieraŭ mi vizitis la plej grandan librovendejon en mia gubernio por serĉi librojn rilatajn al la katastrofo, sed mi tre bedaŭris trovi la specialan bretaron por la libroj pri la katastrofo jam malaperis. Antaŭe ĝi estis ĝuste malantaŭ la pordo, por ke la vizitantoj tuj povu trovi librojn. Suferantoj pro la katastrofo plej timas, ke ili estos forgesitaj. Librovendejoj ne sekvu la ĝeneralan fluon, sed veku la endormontan publikon. Kaj ankaŭ amaskomunikiloj.


Contacts | Espace privé | Mise à jour le 2 mai 2013 | Plan du site | Haut de Page