Vous êtes ici : Blog > Nouvelles du Japon > Journées 12 2011
Journées 12 2011

Monsieur HORI Jasuo, professeur japonais
à Simosinden Maebasi Gunma témoigne en
Espéranto de la situation douloureuse de son pays.
(Traduit en Français par Jean-Pierre SCHNEIDER)

* Les 23 décembre * 19 décembre * 15 décembre * 11 décembre *
* 9 décembre * 7 décembre * 4 décembre *

La gare de Iwaki le matin du 23 octobre.
/ La stacidomo de Iŭaki, matene la 23an de oktobro
Le 23 décembre
La 23 an de decembro
Le 10 décembre a eu lieu une conférence de Monsieur Tanĵi Sugie, réfugié de la ville de Iwaki, dans notre ville de Maebashi. Sa ville, Iwaki, se trouve immédiatement au sud des centrales nucléaires de Fukushima, et est devenue maintenant la base pour les travailleurs des centrales. Je vais traduire aujourd’hui sa conférence.
Je reviens du Chernobyl japonais.
Maintenant les habitants de Fukushima vivent comme les habitants autour de Chernobyl. D’abord, imaginons cela. Le gouvernement et les médias difusent des informations trompeuses au sujet de la « maîtrise » de l’accident nucléaire. A Fukushima, tout reste encore détruit et les habitants ne peuvent pas voir la “sortie du tunnel’’. L’administration dit facilement, que pour parfaitement contrôler les réacteurs on a besoin de 20 à 30 ans, mais il ne peut ou ne veut pas voir la réalité des habitants qui vivent ici. Ils prennent soin des enfants et travaillent. Les réfugiés dans des maisonnettes provisoires dans des villes qui leur sont étrangères, ne peuvent pas avoir d’espoir.
Cet accident est la troisième bombe atomique, qui est tombée sur le Japon dans le département de Fukushima. Après les deux bombes atomiques de de Hiroshima et Nagasaki, les Japonais font l’expérience de la terreur et de la misère provoquée par la radioactivité et les armes nucléaires, et ils envoient un message de Paix au Monde. Malgré cela, est arrivé de la radioactivité dans le pays qui a provoqué « hibakuŝa » (victimes des bombes atomiques). Quels sont ceux qui doivent prendre sur eux cette responsabilité ? Ceux qui veulent encore profiter de l’industrie nucléaire et menacent la population par des propos illogiques : “Sans énergie atomique, les japonais devraient vivre comme à l’époque féodale’’.
Comme avant les années de guerre, les militants nucléaires japonais gouvernent, et ils forment un perfide pentagone composé de personnes avides d’argent et appartenant au milieu politique, à la bureaucratie, au monde scientifique, à l’industrie, et aux médias.
Les habitants de Fukushima protestent, en criant au gouvernement et à TEPCO : ‘’Ne mentez pas ! Qualifiez cet accident comme dangereux’’, Mais ils deviennent de plus en plus lassés à l’approche des froidures de l’hiver. Ils ont peur que les japonais s’habituent petit à petit aux mensonges et à la tromperie du gouvernement et finissent par ne plus considérer cet accident comme sérieux. Vous voyez la réalité et la vérité, vous les habitants de Maebashi ; Restez toujours avec nous.

Depuis ce jour à Fukushima :
- 1. Un tremblement de terre qui n’a pas de précédent qui s’est produit avec une magnitude de 9 à 14h 46 minutes le 11 mars 2011, qui a été suivi d’un énorme tsunami et d’un accident de la centrale nucléaire. Ce tremblement de terre était 350 fois plus fort que celui de Hanshin-Awaji (magnétude 7,3) qui a eu lieu en 1995. Dans la centrale nucléaire N°1 de Fukushima, quatre réacteurs ont été gravement défectueux en même temps. Cet événement s’est produit pour la première fois dans l’Histoire. La quantité de césium 137 (dangereux durant 30 ans), rejetée par les trois réacteurs est 168 fois celle utilisée pour la bombe atomique d’Hiroshima
- 2. Des Informations fausses venant du gouvernement et des médias font souffrir les habitants. Sans informations exactes, nombreux sont ceux qui sont restés dans les zones dangereuses, ou se sont réfugiés dans des zones encore plus dangereuses.
- 3. Les agriculteurs du département de Fukushima ne peuvent pas vendre leur récolte, à cause de la radioactivité et de la peur des consommateurs. Ils se plaignent de ne plus pouvoir vivre de leur travail.
- 4. Dans les écoles, les enseignants sont découragés et les écoliers souffrent de mauvaise santé : saignement de nez, fièvre, stomatite (aphtes dans la bouche). Les élèves ne peuvent se concentrer sur les études à cause de diverses difficultés : destruction des installations, difficultés pour aller à l’école qui a été déplacée, transports collectifs interrompus. Appauvrissement des parents, interdiction de jouer à l’extérieur (densité de radioactivité extérieure), affaiblissement physique, épidémie de grippe. Nombreux sont les élèves qui ont déménagé dans des écoles d’autres départements, pour éviter le nom de Fukushima sur leur diplôme, car ils ont peur, d’une discrimination dans les années à venir, pour ceux venant de Fukushima.
- 5. Dans les foyers on constate des querelles entre les membres de la famille. L’intensité de la radioactivité dans la ville de Fukushima est de 1,0 à 1,6 microsieverts. Elle dépasse de 0,6 microsievert la norme provisoire pour la zone, mais les autorités n’ont pas donné d’instructions aux réfugiés. Comment juger de ses chiffres ? C’est la cause de querelles. Est ce que l’on doit se réfugier ou pas ? Est-ce que l’on doit en manger ou pas ? Est ce que l’on doit se plaindre à l’administration ou pas ? Etc... A cause de cela il y a beaucoup de divorces. De nombreux jeunes couples avec enfants se sont réfugiés. Il ne reste que les grands-parents et les habitants âgés.
- 6. Vingt milles ouvriers sont arrivés à Iwaki de tout le Japon de mars à août pour la réparation des centrales. TEPCO paye 380 000 yens (3 800€) par jour et par ouvrier aux compagnies sous traitantes, qui recrutent et engagent les ouvriers, mais ces derniers ne reçoivent que 15000 à 20000yens (150 à 200€). Ils doivent promettre aux entreprises de ne pas dire en quoi consiste leur travail, et dans quelles conditions ils travaillent ; Tout cela est nébuleux. On leur recommande de soigneusement brosser leur corps après le travail, pour supprimer les substances radioactives et ils boivent énormément de bières pour éliminer les substances absorbées. Ces travailleurs se retrouvent dans les bars et les bordels. La ville prospère temporairement à cause de l’accident.
- 7. Le nettoyage des substances radioactives est urgent, mais où conserve-t-on ces boues radioactives ? Qui fera le nettoyage des terres privées ? Il se présente des groupes douteux qui « nettoient » les maisons contre des sommes inimaginables.
- 8. On réclame une indemnisation, mais TEPCO demande aux sinistrés de présenter une attestation des préjudices. TEPCO a d’abord demandé pardon pour les dommages et affirmé sincèrement vouloir compenser toutes les pertes subies ! Il a commencé à payer des compensations aux grandes organisations comme l’association des agriculteurs , et celle des pêcheurs, mais il n’a presque rien fait pour les personnes et les petites entreprises.
- 9. Vingt milles réfugiés logent à Iwaki. La Croix Rouge leur a donné des machines à laver, des réfrigérateurs, des télévisions, et des fourneaux, et la ville des couvertures de laine et des appareils de chauffage, mais cela ne suffit pas. C’est très difficile pour les personnes âgées réfugiées, d’aller à l’hôpital ou dans les magasins. Ils sont nombreux à être malades ou à se suicider.

Nous travaillons ensemble pour nos enfants.
L’auteur Inoue Hisashi a écrit dans son drame concernant la bombe atomique d’Hiroshima en 2004 : “Rappelez vous, protestez, et survivez. La bombe atomique explosera encore maintenant !”. Travaillons tous ensemble pour démonter les centrales nucléaires pour nos enfants et les enfants à venir. Nous tous ensemble, réduirons la souffrance, la responsabilité et l’espoir pour cet accident nucléaire, et réclamons le changement de la politique énergétique en énergie renouvelable. Nous devons tous nous lever pour assurer notre avenir !
(Fin)

Avant la conférence, nous avons mesuré la radioactivité dans le parc, où a eu lieu la conférence. Nous avons été joyeux de constater que la radioactivité n’était pas très élevée : généralement 0,05 microsievert, mais dans les sacs pleins de feuilles tombées, l’intensité était de 0,12.

La 10 an de decembro okazis prelego de s-ino Tanĵi Sugie, kiu rifuĝis de la urbo Iŭaki al nia urbo Maebaŝi. Ŝia urbo Iŭaki situas tuj sude de la nukleaj centraloj de Fukuŝimo, kaj nun fariĝas la bazo por laboristoj en la centraloj. Hodiaŭ mi tradukos ŝian prelegon.

Mi venis de japana Ĉernobil
Nun la loĝantoj en Fukuŝimo vivas same kiel loĝantoj ĉirkaŭ Ĉernobilo. Unue imagu tion. La registaro kaj amaskomunikiloj trompe sendadas informojn pri la “kvietigo” de la nuklea akcidento, sed en Fukuŝimo ĉio restas ankoraŭ detruita kaj la loĝantoj ne povas vidi la lumon. La regantaro facile diras, ke por perfekte regi la reaktorojn, oni bezonas 20-30 jarojn, sed ĝi ne povas aŭ ne volas vidi la realon de la loĝantoj, kiuj tie vivas, vartas infanojn kaj laboras. Rifuĝintoj en provizoraj dometoj en la fremdaj urboj ne povas havi esperon.
Tiu akcidento estas la tria atombombo, kiun Japanio mem faligis sur sian gubernion Fukuŝimo, post tiuj du atombomboj en Hiroŝimo kaj Nagasako. Japanoj spertis la teruron kaj mizeron kaŭzitajn de radioaktiveco kaj de nukleaj armiloj, sendadas pacan mesaĝon al la mondo, tamen naskis radioaktivecon en sia lando kaj fariĝis hibakuŝa (viktimoj de atombomboj). Kiuj devas preni sur sin tiun respondecon, tiuj ankoraŭ volas profiti el la nuklea industrio kaj minacas la popolanojn per nelogikaj vortoj : “Sen atomenergio, la japanoj devus vivi kiel en la feŭdisma epoko”.
Same kiel en la antaŭmilitaj jaroj regas Japanion nuklea militismo, kiu formas malican pentagonon konsistantan el monaviduloj el la politikistaro, la burokrataro, la sciencularo, la industrio kaj la amaskomunikilaro.
Fukuŝimanoj protestadas, kriante al la registaro kaj TEPCO : “Ne mensogu ! Taksu la akcidenton danĝera”, sed ili fariĝas pli kaj pli lacaj en la proksimiĝanta malvarma vintro. Ili timas, ke la japanoj alkutimiĝos pli kaj pli al la mensogo kaj trompo de la registaro kaj ne povos akcepti la akcidenton serioza. Loĝantoj de la urbo Maebaŝi, vi vidu la realon kaj veron kaj ĉiam restu apud ni.

Ekde tiu tago en Fukuŝimo
- 1. Senprecedenca granda tertremo okazis kun magnitudo 9 je la 2a kaj 46 minutoj la 11an de marto 2011, kaj sekvis ĝin grandega cunamo kaj akcidento de la nuklea centalo. _ Tiu tertremo estis 350-oble pli forta ol tiu de Hanŝin-Aŭaĵi (magnitudo 7,3) okazinta en 1995. En la nuklea centralo n-ro 1 de Fukuŝimo kvar reaktoroj estis samtempe grave difektitaj. Tia afero okazis unuan fojon en la historio. La kvanto de cezio 137 (ĝia duonvivo estas 30 jaroj) elĵetita el la tri reaktoroj estas 168-oblo de tiu el la atombombo uzita por Hiroŝima.
- 2. Malĝusta informo el la registaro kaj amaskomunikiloj pli suferigis la loĝantojn. Sen ĝusta informo, multaj restis en danĝeraj zonoj aŭ rifuĝis al pli danĝera direkto.
- 3. Terkulturistoj en Fukuŝimo ne povas vendi rikoltaĵojn pro radioaktiveco kaj pro timo de konsumantoj. Ili plendas, ke ili ne povos vivi plu.
- 4. En lernejoj instruistoj estas lacaj kaj lernantoj suferas pro malbona sanstato : nazsangado, febro, stomatito (afto en la buŝo). Lernantoj ne povas koncentriĝi al lernado pro diversaj malfaciloj : detruitaj lernejaj konstruaĵoj, malfacilo por viziti lernejon pro translokiĝo de lernejoj kaj rompiĝo de bus- kaj trajn-servoj, malriĉiĝo de gepatroj, malpermeso ludi ekstere pro densa radioaktiveco, malfortiĝo de fizika forto, epidemio de gripo. Ne malmultaj translokiĝis al lernejo en alia gubernio por eviti la nomon de Fukuŝimo en sia diplomo, ĉar ili timas, ke devenantoj el Fukuŝimo estos diskriminaciataj en postaj jaroj.
- 5. En hejmoj okazadas kvereloj inter familianoj. La forteco de radioaktiveco en la urbo Fukuŝimo estas 1,0-1,6 mikrosivertoj. Ĝi estas pli forta ol 0,6 mikrosivertoj, la provizora normo por kontrolenda zono, sed ial la registaro ne instrukciis la rifuĝadon. Kiel taksi tiujn ciferojn estas kaŭzo de la kvereloj : ĉu rifuĝi aŭ ne, ĉu manĝi aŭ ne, ĉu mezuri aŭ ne, ĉu plendu al la registaro aŭ ne ktp. Pro tio multiĝas eksedziĝoj. Multaj junaj geedzoj kun infanoj rifuĝis, sed restas geavoj kaj la loĝantaro maljuniĝis.
- 6. Dudek mil laboristoj venis al la urbo Iŭaki el la tuta Japanio ekde marto ĝis aŭgusto por la riparado en la centraloj. TEPCO pagas 380000 enojn (3800 eŭrojn) tage por unu laboristo al la subaj kompanioj, kiuj varbas kaj dungas laboristojn, sed tiuj lastaj ricevas nur 15000-20000 enojn (150-200 eŭrojn). Ili devas promesi al la dungantoj, ke ili ne parolu pri la enhavo de la laboro kaj aliaj, tial en kia laborkondiĉoj ili laboras, estas nebule. Oni rekomendas, ke ilia korpo estu perfekte brosita post la laboro por forlavi radioaktivajn substancojn kaj ili trinku multe da biero por eligi ensorbitajn substancojn. Tiuj laboristoj amasiĝas al trinkejoj kaj prostituitinejoj. La urbo nun portempe prosperas pro la akcidento.
- 7. Purigado de radioaktivaj substancoj estas urĝa, sed kie oni konservas tiun malpuran koton ? Kiuj faros purigadon en personaj terenoj ? Aperas dubindaj grupoj, kiuj “purigas” domojn kontraŭ neimagebla prezo.
- 8. Kompenson oni postulas, sed kontraŭ tio TEPCO postulas, ke la suferantoj mem prezentu atestaĵojn de la suferado. Ĝi unue pardonpetu de la suferantoj kaj sincere kompensu la tutan perdon al ili ! Ĝi ja komencis pagi la kompenson al grandaj organizoj kiel la terkulturista asocio kaj la fiŝista asocio, sed ĝi preskaŭ nenion faras por personoj kaj malgrandaj kompanioj.
- 9. Dudek mil rifuĝintoj loĝas en la urbo Iŭaki. La Ruĝa Kruco donis al ili lavmaŝinon, fridujon, televidilon kaj fornon, kaj la urbo, lankovrilojn kaj hejtilon, sed tio ne sufiĉas. Estas malfacile al maljunaj rifuĝintoj viziti hospitalon kaj vendejojn. Multiĝas malsanuloj kaj sinmortigintoj.

Ni kunlaboru kune por niaj infanoj
Verkisto Inoue Hisaŝi skribis en sia dramo pri la atombombo en Hiroŝima en 2004 : “Memoru kaj protestu, kaj postvivu. Atombomboj ankoraŭ nun eksplodadas !” Ni ĉiuj kunlaboru por malkonstruigi nukleajn centralojn por niaj infanoj kaj estontaj infanoj. Ni ĉiuj dividu la suferon, respondecon kaj esperon pro ĉi-foja nuklea akcidento kaj postulu la ŝanĝon de la energipolitiko al recirkuliga energio. Ni ĉiuj leviĝu por nia estonteco !
(Fino)

Antaŭ la prelego ni mezuris radioaktivecon en la parko, kie estas prelegejo. Je nia ĝojo radioaktiveco ne tiel alta, ĝenerale 0,05 mikrosivertoj, sed ĉe la sakoj plenaj de falintaj folioj la forteco estis 0,12.


Le 19 décembre
La 19 an de decembro
Le 17 décembre, trois événements importants se sont produit dans le monde. Premièrement pour moi : Un des importants adeptes de Zamenhof a 70 ans. Deuxièmement : Le dirigeant de la Corée du Nord, Kim Jong-Il qui a mon âge, est mort. Troisièmement : Le premier ministre du Japon, Monsieur Noda a déclaré le 15 décembre, la fin de l’accident dans la centrale nucléaire N°1 de Fukushima, ayant constaté que les trois réacteurs étaient maintenus sous température contrôlée, plus précisément entre 38 et 68 degrés.

Déclaration de « La fin de l’accident »
Dans une interview avec des journalistes il a déclaré : Dans les réacteurs l’eau circule de manière stable et la température à la base et dans l’espace de sécurité du réacteur est maintenue en dessous de 100 degrés. De plus si un problème survenait la radioactivité sur la zone serait techniquement contrôlée et suffisamment faible. Les cadres travaillant sur les lieux de la catastrophe ont constaté que l’accident lui même se termine. De toute notre force nous nous battrons jusqu’à la déconstruction des réacteurs.

Réactions à cette déclaration :
- Journal Asahi : Nous ne pouvons être optimistes. Dans les réacteurs se trouve du combustible nucléaire soluble, et pour le refroidir, on utilise des installations provisoires. La situation est la même qu’auparavant car le système normal de refroidissement ne fonctionne pas encore. La vraie difficulté commence à partir de maintenant, car nous avons besoin de 30 à 40 ans pour démonter les réacteurs.
- Journal Mainichi : Il est certain, que l’état des réacteurs est plus stable qu’avant, mais on ne doit pas utiliser les termes « température froide » et « arrêt des réacteurs », pour l’important accident avec dissolution du combustible nucléaire. Car ces mots sont utilisés seulement pour les réacteurs dans un état normal. En plus de cette déclaration, le premier ministre explique, qu’il n’existe plus de danger d’explosion et de réaction en chaîne.
- Journal Akahata : (Organe du parti communiste Japonais) Tout n’est pas encore clair : où et dans quel état se trouve le problème du combustible nucléaire, et à quel degré les réacteurs sont défectueux, et de quelle manière on va traiter l’eau fortement radioactive. Déclarer la fin de l’accident sans ces informations n’a pas de sens. Le premier ministre explique l’état de la centrale nucléaire N°1 de Fukushima, et parle des contre-mesures nécessaires.
- Le Préfet de Fukushima Monsieur Satoo Juuhei : L’accident n’est pas terminé, car même en décembre, on a évacué de l’eau des installations et on multiplie la conservation de l’eau polluée.
- Le maire de Kawauchi Monsieur Endoo Juukoo : On a seulement refroidi les réacteurs avec de l’eau introduite manuellement. Ce stade, on ne le nomme pas : « Fin de l’accident ».
- Habitant de Iitate : Monsieur Satoo Tadajoshi 67 ans : Le premier ministre a fait cette déclaration seulement pour fanfaronner devant les japonais, et montrer que le gouvernement et TEPCO “travaillent”.
- Un parlementaire du parti démocratique, Monsieur Tanioka Ikuko : La déclaration de « la fin de l’accident » est une fiction comme le deuxième acte : « Mythe de sécurité des réacteurs nucléaires ».
- Le secrétaire général du « Centre d’information du nucléaire et des problèmes d’énergie » Monsieur Tateno Jun : Cette déclaration n’a pas de sens. Je suspecte, le premier ministre, d’avoir l’intention de refaire fonctionner les réacteurs arrêtés sur la base de cette déclaration. Si le gouvernement et TEPCO ne tirent pas les leçons de cet accident, et ne prévoient pas d’explorer les causes fondamentales, les hommes n’auront plus confiance en eux. Je suppose que dans vos journaux et télévisions on parle de cette nouvelle au sujet de la déclaration du premier ministre, et de rien d’autre, excepté que le gouvernement et TEPCO soutiennent la déclaration. De nombreuses personnes, encore aujourd’hui vivent dans des endroit éloignés, ne pouvant revenir chez eux, et de plus de nombreuses personnes ont peur de la radioactivité rejetée alentour.

La 17 an de decembro okazis tri gravaj aferoj en la mondo. Unue, mi, unu el la gravaj adeptoj de Zamenhof, fariĝis 70-jara. Due, mia samaĝulo, la reganto de Nord-Koreio Kim Jong-il mortis. Trie la ĉefministro de Japanio s-ro Noda deklaris la finon de la akcidento en la nuklea centralo n-ro 1 de Fukuŝima, konstantinte, ke la tri reaktoroj estas tenataj malvarme, nome inter 38-68 gradoj la 15an de decembro.

Deklaro de “la fino de la akcidento”
En la intervjuo kun ĵurnalistoj li diris jene : En la reaktoroj stabile cirkulas akvo, kaj la temperaturo en la bazo kaj reaktor-sekurujo estas tenata sub 100 gradoj. Eĉ se okazus problemoj, radioaktiveco en la tereno estos teknike regata sufiĉe malmulte. La Stabejo kontraŭ atomenergia katastrofo konstatis, ke la akcidento mem finiĝis. Per nia tuta forto ni batalos ĝis la malkonstruo de la reaktoroj.

Reagoj al tiu deklaro
- Ĵurnalo Asahi : Ni ne povas esti optimisma. En la reaktoro troviĝas solviĝinta nuklea brulaĵo, kaj por malvarmigi ĝin, oni uzas provizorajn instalaĵojn. La situacio estas sama kiel antaŭe, ĉar la normala malvarmiga sistemo ankoraŭ ne funkcias. La vera malfacilo komenciĝas ekde nun, ĉar ni bezonas 30-40 jarojn ĝis la fina malkonstruo de la reaktoroj.
- Ĵurnalo Mainiĉi : Estas certe, ke la stato de la reaktoroj estas pli stabilaj, ol antaŭe, sed oni ne devas uzi la vortojn “malvarmtemperatura haltado de la reaktoroj” por la grava akcidento kun solviĝinta nuklea brulaĵo, ĉar tiuj vortoj estas uzataj nur por la reaktoro en la normala stato. Pli ol tiu deklaro, la ĉefministro klarigu, ĉu vere ne plu ekzistas danĝeroj de eksplodoj kaj krita ĉenreakcio.
- Ĵurnalo Akahata : (organo de Japana Komunista Partio) : Ankoraŭ tute ne estas klare, kie kaj en kia stato troviĝas solviĝinta nuklea brulaĵo, kiomgrade la reaktoroj estas difektitaj, kaj kiamaniere oni traktos alte radioaktivan akvon. Deklari la finon de la akcidento sen tiuj informoj estas tute sensignife. La ĉefministro klarigu la tutan bildon de la nuklea centralo n-ro 1 de Fukuŝima, kaj faru necesajn kontraŭrimedojn.
- La guberniestro de Fukuŝima s-ro Satoo Juuhei : La akcidento ankoraŭ ne finiĝis, ĉar eĉ en decembro likadas akvo el la instalaĵoj kaj multiĝas konservita malpura akvo.
- La urbestro de Kaŭauĉi s-ro Endoo Juukoo : Oni nur malvarmigas la reaktorojn per akvo enverŝita per manforto. Tiun staton oni ne nomas la fino de la akcidento. Vilaĝano de Iitate s-ro Satoo Tadajoŝi 67-jara : Tiun deklaron la ĉefministro faris nur por fanfaroni al la japanoj, ke la registaro kaj TEPCO “laboras”.
- Parlamentano de Demokratia Partio s-ino Tanioka Ikuko : La deklaro de “la fino de la akcidento” estas fikcio kvazaŭ la dua akto de “Mito de sekureco de nukleaj reaktoroj”.
- La ĝenerala sekretario de “Informcentro de Nuklea kaj Energia Aferoj” s-ro Tateno Ĵun : Tiu deklaro havas neniun sencon. Mi suspektas, ke la ĉefminstro havas intencon refunkciigi la haltantajn reaktorojn surbaze de tiu deklaro. Se la registaro kaj TEPCO ne lernas lecionojn de tiu akcidento, nek esploros la fundamentajn kaŭzojn, homoj ne plu fidos ilin. Mi supozas, ke en viaj ĵurnaloj kaj televido aperis novaĵo pri la deklaro de la japana ĉefministro, sed neniu krom la registaro kaj TEPCO subtenas la deklaron. Ankoraŭ multaj vivas en fremda loko, ne povante reveni hejmen, kaj pli multe da homoj timas radioaktivecon disĵetitan ĉirkaŭ si.

Concert dans la pénombre avec la réconfortante musique de harpe. / Koncerto en la mallumo kun la konsola muziko de harpo.

Le 15 décembre
La 15 an de decembro
Concert dans le village de Tooni
Le 13 décembre, a eu lieu un concert de Harpe au lycée de Tooni. Comme je l’ai déjà dit, le village de Tooni de la ville de Kamaishi dans le département de Iwate a été ravagé par le tsunami. Madame Takadate Tchieko, qui habite dans la région, et qui n’a pas subi de dommages, était bouleversée par l’état très misérable le long du bord de mer de ces concitoyens et elle a commencé d’aider tous les 130 écoliers du village de Tooni. J’étais très ému de son grand cœur et ai commencé à l’aider depuis le mois d’août, en faisant des collectes d’argent et en envoyant divers choses nécessaires aux sinistrés.
Une de ses aides les plus zélée est de religion luthérienne, et elle a proposé un concert de harpe jouée par une amie américaine Tsarol. Considérant que c’est leur mission, elles ont rendu visite et consolé les malades et les réfugiés, et à l’occasion de cette catastrophe, elles pensent que consoler le cœur de ces élèves sinistrés est très nécessaire. Elles ont proposé le concert du 13 décembre et les élèves, leurs parents et les sympathisants comme nous. Quatre espérantistes y participaient.
Nous nous sommes retrouvé à la gare de Morioka, le chef-lieu du département, à 9h et demi, et avons fait presque 100 km jusqu’au village de Tooni. A 12h30 a eu lieu la cérémonie pour donner aux parents les dons en argent que Madame Takadate et nous avons collecté spécialement pour que les écoliers et leur famille puissent avoir un nouvel an plus joyeux.
Le concert a commencé à 1h. Dans le gymnase mal éclairé, brillaient des chandelles et la petite harpe de Tsarol s’est mise à jouer. Pendant ce temps nous avons recouvert l’épaule de tous les élèves par un châle envoyé par les luthériennes américaines. Nous espérions que la musique de la harpe et le châle consoleraient les corps meurtris.
Ensuite nous leur avons donné des gâteaux et des serviettes de toilette à la fin du concert.

Visite au petit village de Madame Hasegawa.
Pendant ce concert, j’ai rencontré pour la première fois Madame Hasegawa, à qui nous avons envoyé des produits de première nécessité. Ensuite elle nous a conduit au petit village où elle habitait : Katagishi. Ce village se situait derrière la digue anti-tsunami qui n’était pas très haute. Ce jour là, une énorme vague du tsunami a facilement atteint le village et emporté tout ce qui appartenait aux villageois.

Koncerto en la vilaĝo Tooni
La 13 an de decembro okazis koncerto de harpo en la mezlernejo Tooni. Kiel mi jam raportis, la vilaĝo Tooni en la urbo Kamaiŝi en la gubernio Iŭate estis multe damaĝita de la cunamo. S-ino Takadate Ĉieko, kiu loĝas enlande en la sama gubernio, ne damaĝite, ĉagreniĝis pro treege mizera stato de la laŭmarbordaj samgubernianoj kaj komencis helpi ĉiujn 130 lernantojn en la vilaĝo Tooni. Mi estis tre kortuŝita de ŝia arda koro kaj komencis helpi ŝin ekde la aŭgusto, kolektante monon kaj sendante diversajn necesaĵojn al la suferantoj.
Unu el ŝiaj fervoraj helpantoj estas luteranino, kiu proponis la koncerton de harpo de usonanino Carol. Kiel sia misio, ili vizitas kaj konsolas malsanulojn kaj suferantojn, kaj okaze de tiu katastrofo ili opiniis, ke konsoli la koron de tiuj suferantaj lernantoj estas ege necese. Ili proponis la koncerton la 13an de decembro, kaj lernantoj, iliaj gepatroj kaj subtenantoj kiel ni, 4 esperantistoj, partoprenis en ĝi.
Ni kolektiĝis ĉe la stacidomo de Morioka, la ĉefurbo de la gubernio, je la 9a kaj duono, kaj veturis preskaŭ 100 kilometrojn al la vilaĝo Tooni. Je la 12a kaj 30 minutoj okazis ceremonio por transdoni mondonacon al la gepatroj, kiun s-ino Takadate kaj ni kolektis speciale por ke la lernantoj kaj la familianoj povu havi pli gajan novjaron.
La koncerto komenciĝis je la 1a horo. En la malluma gimnastikejo lumis kandeloj kaj komenciĝis la ludado de la malgranda harpo de Carol. Dume ni kovris la ŝultron de ĉiuj lernantoj per ŝalo sendita de usonaj luteraninoj. Ni esperis, ke la harpa muziko kaj la ŝalo konsolos la vunditajn korojn. Poste ni donacis kukojn kaj mantukojn al ili kaj finiĝis la koncerto.

Vizito al la vilaĝeto de s-ino Hasegaŭa.
Dum tiu koncerto mi unuan fojon renkontis s-inon Hasegaŭa, al kiu ni sendas necesaĵojn. Poste ŝi kondukis nin al la vilaĝeto Katagiŝi, kie ŝi loĝis. Tiu vilaĝeto situis malantaŭ la kontraŭcunama digo ne tre alta. En tiu tago grandegaj ondoj de la cunamo facile transvenis en la vilaĝeton kaj forportis ĉion el la vilaĝanoj.

Sur la ruine de la maison de Madame Hasegawa. Elle est la deuxième à partir de la gauche.
Près de la route se dressait la maison du patron de l’association de pêcheurs, il en reste seulement le parking bétonné plein de roches. Sur ceux-ci se dressait la maison, mais elle a disparu. Près de cette maison était celle de Madame Hasegawa, mais hormis la base en béton et la salle de bain détruite, il ne reste rien. Cette maison a été construite il y a 14 ans, par son mari pêcheur de haute mer. C’était une grande maison à deux étages, avec 10 chambres. Et, non seulement la maison mais encore 3 voitures et tous les souvenirs ont disparu. Auparavant le couple avait une rentrée d’argent annuelle de 10 millions de yen (100 000€), mais à cause de la perte du bateau et de l’atelier, son mari a déjà décidé de ne plus élever d’huîtres, ni de pêcher des coquilles St. Jaques et des algues. Quand est venu le tsunami, elle s’est enfuie en automobile, vers la route qui contourne le petit village, mais la vague l’a rapidement rattrapée en venant à ses pieds, et elle a échappé de justesse à la vague. Elle s’est enfuie de la route sur la petite colline. Les vagues l’ont dépassé, pour atteindre la gare et ont anéanti les maisons situées plus haut. De la colline elle a vu trois personnes âgées englouties par les vagues. Dans son village, 8 hommes sont morts.
Sur la ruino de la domo de s-ino Hasegaŭa. Ŝi estas la dua de maldekstre.
Apud la vojo staris la domo de la estro de la fiŝista asocio, sed nun restas nur betona parkejo plena de rokoj. Sur tiu staris la domo, sed ĝi malaperis. Apud tiu domo estis tiu de s-ino Hasegaŭa, sed krom la betona bazo kaj detruita banejo, neniu restis. Tiun domon ŝia edzo konstruigis post 14-jara laborado kiel fiŝkaptisto en la fora maro. Ĝi estis granda duetaĝa domo kun 10 ĉambroj, sed ne nur la domo sed ankaŭ 3 aŭtomobiloj kaj ĉiuj memoraĵoj malaperis. Antaŭe ges-roj havis la jaran enspezon de 10 milionoj da enoj (100 000 eŭroj), sed pro la perdo de la ŝipo kaj la laborejo, ŝia edzo jam decidis ne labori plu pri vartado de ostroj, jakobaj pektenoj kaj marherboj. Kiam venis la cunamo, ŝi forkuris per aŭtomobilo, celante la ŝoseon, kiŭ duonĉirkaŭas la vilaĝeton, sed la ondoj tre rapide postkuris ĝis ŝiaj piedoj, kaj apenaŭ ŝi eskapis la ondojn. Ŝi forkuris de la ŝoseo al la monteto. La ondoj transkuris ĝin, atingis la stacidomon kaj forviŝis domojn situantajn pli alte. De la monteto ŝi vidis 3 maljunulojn englutitaj de la ondegoj. En ŝia vilaĝo 8 homoj mortis.

Les digues se sont couchées devant la force de la nature.
Ensuite, nous sommes allé voir un autre golfe, où se dressait de hautes digues de 14 mètres, protégeant le village. Elles semblaient bien invincibles ; le tsunami les a dépassés et détruites. Les vagues, de 30 mètres de haut, sont arrivées et ont détruit les maisons situées plus bas. Le long du bord de mer, le quai s’est enfoncé d’un mètre balayé par les vagues. Les ateliers de pêche sur le quai étaient en lambeaux. Situés entre les gigantesques digues rompues, nous étions sans voix, face à l’énorme force de la nature.
Visite de la petite maison de Madame Hasegawa.
Le soir arrivait. Nous avons donc décidé, premièrement d’aller voir la maison provisoire de Madame Hasegawa et ensuite de retourner à l’hôtel à Toono situé à l’intérieur des terres. Nous nous suivions en voiture. Nous roulons vers le nord jusqu’à la ville Kamaishi peut être à 10 Km, mais sa voiture ne s’arrêtait pas. Nous avons traversé la ville et roulions en campagne et finalement nous sommes arrivés à sa maisonnette. De l’école jusqu’à sa nouvelle maison il y a peut-être 30 Km, et tous les jours elle conduit son fils à l’école avec la voiture, qu’elle a acheté après le tsunami. Sur le terrain qui était peut être un parc, on a construit des maisonnettes pour 180 familles. Comme sa famille est composée de trois personnes on lui a donné une maison ne comportant que deux petites chambres. Devant ces maisonnettes, il y avait des petits pot de fleurs, dans lesquels les habitants ont planté des bulbes de tulipes envoyés par des écoliers français que j’avais contacté. Les membres de sa famille, qui logeaient dans la grande maison, sont maintenant placé dans une si petite maison que l’on dirait une prison. Son fils de 14 ans, traumatisé par le choc, est devenu très nerveux. Il a tout perdu et doit loger dans une chambre si petite qu’il ne peut y mettre sa table. Sa camarade de classe est morte. Il en est blessé dans son cœur, et ne veux pas se coucher avant 3 heures du matin, craignant les cauchemars qui apparaissent sans cesse. Madame Hasegawa projette d’acheter une maison à Morikoa, car elle pense que habiter loin de la mer sera bien meilleur pour qu’il retrouve la santé.
Elle nous a beaucoup remercié au sujet de nos dons de première nécessité. Quand viennent les dons, elle appelle les voisins pour qu’ils en profitent. Chaque fois, en une heure, tous les dons sont distribués entre les habitants, et merci à ce “bazar” qui crée des liens d’amitié entre les habitants. Elle est considérée comme l’ange du quartier des maisons provisoires. Le froid de l’hiver est arrivé maintenant, et tout manque encore aux sinistrés. Nous avons vu la réalité des habitants et avons décidé de soutenir davantage ces sinistrés.
La fin de la construction de la nouvelle école pour janvier est une bonne nouvelle. La construction est provisoire, mais l’école élémentaire, qui fonctionne dans une école voisine et le collège qui fonctionne dans le gymnase, auront chacun leurs classes. Nous, quatre espérantistes, projetons de visiter de nouveau l’école, à l’occasion de la cérémonie de fin des cours prévue en mars.
Kapkliniĝis la digoj antaŭ la natura forto.
Poste ni vizitis alian golfon, kie staris/as 14-metraj digegoj gardantaj la vilaĝon, sed tiujn ŝajne nevenkeblajn digegojn la cunamo transvojaĝis kaj detruis. La ondoj alkuris 30 metrojn alten kaj detruis domojn situantaj pli malalte. Laŭ la marbordo la kajo sinkis 1 metron kaj la ondoj lavas ĝin. Fiŝistaj laborejoj sur la kajo estis preskaŭ ĉifonoj. Starante inter la rompitaj gigantaj digoj, ni perdis niajn voĉojn, mirante la grandegan forton de la naturo.

Vizito al la dometo de s-ino Hasegaŭa
Jam venis vespero, do ni decidis unue viziteti la provizoran domon de s-ino Hasegaŭa kaj poste reveni al la hotelo en la enlanda urbo Toono. Nia aŭtomobilo sekvis la ŝian. Ni norden veturis al la urbo Kamaiŝi eble 10 kilometrojn, sed ŝia aŭtomobilo neniam haltis. Ni traveturis la urbon, enlanden veturis plu kaj fine ni atingis ŝian dometon. Eble de la lernejo ĝis ŝia nova domo estas 30 kilometroj, kaj ĉiun tagon ŝi akompanas sian filon al la lernejo per la aŭtomobilo, kiun ŝi aĉetis post la cunamo. En la tereno, eble uzita por la parko, konstruiĝis dometoj por 180 familioj. Ŝiaj familianoj estas nur 3, tial dometo kun du malgrandaj ĉambroj estis donita al ŝi. Antaŭ tiuj dometoj estis malgrandaj florpotoj, en kiuj la loĝantoj plantis bulbojn de tulipoj senditajn de francaj lernantoj pere de mi. Ŝiaj familianoj, kiuj loĝis en la granda domo, nun estas enpuŝitaj en tiel malgrandan domon same kiel en karceron. Ŝia filo 14-jara fariĝis tre nervoza pro la ŝoko ; li perdis ĉion kaj devas loĝi en tiu malgranda ĉambro sen sia propra tablo. Lia samklasanino mortis. Pro tiuj vundoj en la koro, li ne volas enlitiĝis ĝis la 3a matene, timante koŝmaron senescepte aperontan. S-ino Hasegaŭa planas aĉeti domon en la urbo Morioka, ĉar ŝi opinias, ke loĝi fore de la maro estos pli bona por lia resaniĝo.
Ŝi tre dankis nin pro niaj donacoj de la ĉiutagaj necesaĵoj. Kiam venas donacoj, ŝi vokas najbarojn, por ke ili povu ricevi necesaĵojn. Ĉiun fojon en unu horo ĉiuj donacoj estas distribuataj inter la loĝantoj, kaj dank’ al tiu “bazaro” ekestas amikaj rilatoj inter la loĝantoj, kaj ŝi estas nomata kiel anĝelo de provizora dometaro. Nun venis malvarma vintro sed ankoraŭ ĉio mankas al la suferantoj. Ni vidis la realon de la loĝantoj kaj decidis plu subteni tiujn suferantojn.
Unu bona novaĵo estas finkonstruiĝo de la nova lerneja konstruaĵo ĝis la fino de la venonta januaro. La konstruaĵo estas provizora, sed elementlernejanoj, kiuj lernas en la najbara lernejo, kaj mezlernejanoj, kiuj lernas en la gimnastikejo, havos sian klasĉambron. Ni, kvar esperantistoj, planas denove viziti la lernejon, okaze de la kursfina ceremonio okazonta en marto.


Le 11 décembre
La 11 an de decembro
Neuf mois sont passés.
Aujourd’hui, cela fait neuf mois que s’est produit le séisme et le tsunami. Selon les statistiques, il y eût 15 841 morts , et 3 943 disparus. Les réfugiés qui ont perdu leur maison par le tsunami ou qui ont fui la zone de pollution radioactive, et qui n’habitent plus chez eux, sont au nombre de 332 691.

Concert de la neuvième symphonie de Beethoven
Après la deuxième guerre mondiale, on a commencé la coutume d’organiser des concerts de la neuvième symphonie de Beethoven en décembre et dans ma ville, on a organisé pour la première fois ce concert en 1973. Depuis le premier concert, jusqu’au 20ème, je faisais partie du chœur, et pendant 13 ans j’en était le chef de chœur. Dans les années qui ont suivi, j’ai encore quelques fois chanté, ce qui fait qu’en tout, j’ai presque chanté 30 fois. Maintenant, depuis quelques années, j’ai cessé de chanter pour m’occuper davantage de l’Espéranto. Mais quand a lieu le concert, je suis toujours dans le public.

Aujourd’hui a lieu le 39ème concert de la Neuvième Symphonie de Beethoven dans ma ville. Quelle joie ! La salle de concert était pleine de 1 800 auditeurs. Cette symphonie se compose de 4 mouvements. Généralement on les interprète ainsi : Le premier mouvement est l’image du désespoir autour de Beethoven, qui est provoquée par la politique dictatoriale. Le deuxième, exprime la bataille contre cette dictature. Le troisième, évoque la fuite de cette réalité vers de doux souvenirs. Et le quatrième, la réalisation d’un monde idéal par la force de la joie.
Cependant, cette fois ci, les images suivantes sont venues à mon esprit pendant les mouvements respectifs : Pendant le 1er mouvement, apparaissent les images du tremblement de terre et du tsunami qui détruisent tout. Pendant le 2ème me viennent à l’esprit des paysages de villes et villages détruits avec des montagnes de détritus. Lors du 3ème, je vois les beaux paysages de jadis avec le bleu du ciel et de la mer et le vert des pins le long de la mer. Alors que le 4ème fait entendre les voix fortes de la reconstruction. Au commencement du 4ème mouvement, un profond silence, duquel monte faiblement une mélodie de joie, qui de plus en plus, prend force, avec les voix des homme, des femmes ; voix divines et fiers appels. Quand la musique se termine dans une explosion de joie, je suis très ému et en larmes. Le concert de cette année est certainement spécial à la fois pour les choristes et les auditeurs.

De quelle manière les personnes sensibles ont accepté la catastrophe ?
Chaque année la préparation pour organiser la chorale commence en mars. Pendant ces jours là, a eu lieu la catastrophe. Cela a provoqué un grand choc aux organisateurs et aux choristes. Sur la brochure de ce concert, on peut lire ces mots de Madame Takada Hatsuki chef de chœur : « Depuis le 11 mars, je ne pouvais plus chanter longtemps. Je me sentais sombrer profondément. Mais j’ai repris courage en voyant les jeunes. Je n’ai pas le droit de désespérer. Je dois faire ce que je peux faire. Et pour moi c’est faire de la musique. Ce soir je chanterai avec ce sentiment très fort »
Madame Tsukuda Tomoko, pianiste : ’’Quand j’ai recommencé à chanter à la mi mai, je me demandais toujours, que pourrais-je faire, de quelle manière vivre. Et aujourd’hui nous, qui portons ces douleurs et ces tristesses, chanterons cette mélodie de joie comme une prière à Toohoku’’.
Madame Nakamura Jooko, pianiste : ’’Cette année, tous les japonais sont blessés. Pendant ces mois douloureux, j’ai remarqué, que les choses banales de la vie ont pour moi beaucoup de valeurs, et pour cela, je dois avoir de la reconnaissance’’.
Madame Shimizu Kasuko, choriste : ’’Au commencement je pensais, que cette année nous ne pourrions faire le concert. Maintenant du fond du cœur, je fais confiance à la force de la musique. Nous essuierons les larmes et chanterons la mélodie de la joie de toute notre force’’.
Madame Funamizu Migiwa, choriste : ’’Je suis devenue malade à cause de la catastrophe. Alors, j’ai rencontré la neuvième symphonie, et j’ai guéri’’.
Monsieur Nishimura Kazuo, choriste : ’’Il y a encore de nombreuses personnes qui ne peuvent rentrer chez eux. Aujourd’hui, je chanterai pour donner du courage à ces sinistrés.’’
En résumé, Madame Tanaka Mikiko, une des organisatrices a écrit : ’’Nombreux sont ceux qui nous ont volé l’actuelle catastrophe naturelle. Nous qui habitons géographiquement à coté, mais loin de la région inondée et endommagée, nous nous chagrinons de notre incapacité pour aider les sinistrés.

Est-ce que nous ne pourrons pas les aider par la force de la musique ? La réponse est non. Tout de suite après la catastrophe on ne pouvait rien faire, mais quand la situation s’était un peu stabilisée, on pouvait entendre les voix du cœur. Alors, la musique a commencé à aider les sinistrés. La musique n’est pas sans possibilités ! Elle a une force sans limite ! La musique peut être une nourriture pour le cœur et elle donne du courage pour vivre. Nous avions peur de ne pas pouvoir commencer l’organisation. Nous nous demandions, si nous pouvions faire le concert. Merci pour l’aide de nombreuses personnes.
Aujourd’hui, miraculeusement, nous avons le concert. Merci à tous !

Naŭ monatoj pasis
Hodiaŭ estas la 9-monata datreveno de tiu tertremo kaj la cunamo. Laŭ la statistiko : Mortintoj estas 15 841. Malaperintoj (ankoraŭ ne trovitaj homoj) estas 3 943. Rifuĝantoj, kiuj perdis sian domon pro la cunamo aŭ forkuris de la radioaktive malpurigita loĝloko, kaj loĝas aliloke, estas 332 691.

Koncerto de la Naŭa Simfonio de Beethoven
Post la dua mondmilito komenciĝis kutimo organizi koncertojn de la Naŭa Simfonio de Beethoven en decembro, kaj en mia urbo oni unuan fojon organizis tiun koncerton en 1973. Ekde la unua koncerto ĝis la 20a mi estis ĝia korusano, kaj dum 13 jaroj mi estis la estro de la koruso. Ankaŭ en postaj jaroj mi kelkfoje kantis, do entute mi kantis preskaŭ 30 fojojn. Jam antaŭ kelkaj jaroj mi ĉesis kanti por pli okupiĝi pri Esperanto, sed kiam okazis la koncerto, mi ĉiam estis en la partero.

Hodiaŭ okazis la 39a koncerto de la Naŭa Simfonio de Beethoven en mia urbo. Je mia ĝojo, la koncertejo estis plena de 1800 aŭskultantoj. Tiu simfonio konsistas el 4 movimentoj. Ĝenerale oni interpretas tiujn jene : la unua movimento bildas malesperon ĉirkaŭ Beethoven, kiun kaŭzis tiama diktatora politiko. La dua, batalon kontraŭ tiu diktatoreco. La tria, fuĝon el tiu realo en dolĉan rememoron, kaj la kvara, realigon de la ideala mondo per la forto de Ĝojo.
Tamen ĉi-foje en mia koro fontis jenaj bildoj en la respektivaj movimentoj : Dum la unua movimento, aperis bildoj de la tertremo kaj la cunamo, kiuj detruis ĉion. Dum la dua, etendiĝis pejzaĝoj de detruitaj urboj kaj vilaĝoj kun multege da rubaĵoj. Dum la tria, mi rememoris belajn pejzaĝojn iam ekzistantajn kun la bluaj ĉielo kaj maro kaj verdaj pinarboj laŭ la marbordo. Dum la kvara, aŭdiĝis fortaj voĉoj por la rekonstruado. Komence de la kvara movimento estis profunda silento, el kiu feble aŭdiĝis melodio de Ĝojo. Ĝi pli kaj pli fortiĝis kun viraj, virinaj kaj diaj voĉoj kaj alvokoj fieraj. Kiam la muziko finiĝis kun eksploda Ĝojo, mi tre emociiĝis kun larmoj. Certe ĉi-jara koncerto estis speciala ambaŭ por korusanoj kaj aŭskultantoj.

Kaimaniere la korusanoj akceptis la katastrofon ?
Ĉiun jaron la preparado por organizi la koruson komenciĝas en marto. Dum tiuj tagoj okazis la katastrofo. Ĝi donis grandan ŝokon al la organizantoj kaj la korusanoj. En la broŝuro de tiu ĉi koncerto aperas jenaj voĉoj : S-ino Takada Hacuki, korusgvidantino : Ekde la 11a de marto, mi ne povis kanti dum longa tempo. Mi sentis min sinkanta suben. Sed mi kuraĝigis min, vidante gejunulojn. Mi ne rajtas malesperi. Mi devas fari, kion mi povas fari. Kaj tio estas muziko por mi. Ĉi-vespere mi kantos kun tiu arda sento.
S-ino Cukuda Tomoko, pianisto : Kiam ni komencis kanti meze de majo, mi ĉiam demandis min, kion mi povos fari, kiamaniere mi vivu. Kaj hodiaŭ ni, tenante tiujn doloron kaj malĝojon, kantos la melodion de Ĝojo kun preĝo al Toohoku.
S-ino Nakamura Jooko, pianisto : Ĉi-jare ĉiuj japanoj vundiĝis. Dum tiuj dolorigaj monatoj mi rimarkis, ke banalaj ĉiutagaĵoj estas tre valoraj por mi, kaj pro tio mi devas danki.
S-ino Ŝimizu Kazuko, korusanino : Komence mi pensis, ke ĉi-jare ni ne povos havi la koncerton. Nun mi kore fidas la forton de muziko. Ni forviŝu larmojn kaj kantu la melodion de Ĝojo per la tuta forto.
S-ino Funamizu Migiŭa, korusanino : Pro la katastrofo mi malsaniĝis, Tiam mi renkontis la Naŭan Simfonion, kaj resaniĝis.
S-ro Niŝimura Kazuo, korusano : Ankoraŭ troviĝas multaj homoj, kiuj ne povas reveni hejmen. Hodiaŭ mi kantu por kuraĝigi tiujn suferantojn.
Resume ĉe la fino s-ino Tanaka Mikiko, unu el la organizantoj, skribis jene : Multon rabis al ni la momenta natura katastrofo. Ni, kiuj loĝas geografie proksime sed damaĝe malproksime de la inundita regiono, ĉagreniĝis pro nia senkapableco helpi la suferantojn.

Ĉu ni ne povos helpi ilin per la forto de muziko ?
La respondo estis ne. Tuj post la katastrofo ĝi povis fari nenion, sed kiam la situacio iom stabiliĝis, aŭdiĝis koraj voĉoj. Tiam muziko komencis helpi la koron de la suferantoj. Muziko ne estas senkapabla ! Ĝi havas senliman forton ! Muziko povas fariĝi nutraĵo por la koro, kaj donas kuraĝon por vivi. Ni timis, ke ni ne povos komenci la organizadon. Ni demandis nin, ĉu ni povos havi la koncerton. Sed dank’al helpo de multaj homoj, hodiaŭ ni mirakle havas konceton. Dankon al ĉiuj !


Le 9 décembre
La 9 an de decembro
Ma vie a changé de manière drastique après le 11mars.
Déménagement de Fukushima à Saitama.

Lycéenne anonyme de 16 ans : Depuis le 11 mars, ma vie est complètement changée. J’ai déménagé de ma ville Namie du département de Fukushima dans le département de Saitama. Maintenant, de plus en plus, je m’habitue à la vie ici, ce qui me permet petit à petit de regarder en arrière, ma vie passée, après le séisme et penser à mon avenir.
En premier lieu, je veux mieux m’habituer à ma vie de maintenant, mais d’autre part, en sentant que la vie actuelle me fait un quotidien, séparé de ma maison, cela m’inquiète.

Le grand séisme a eu lieu.
À 14 heures 46 minutes s’est produit le séisme de la partie orientale du Japon. J’étais en cours d’histoire dans une classe du premier étage. On a entendu un bruit désagréable, que je n’avais jamais entendu auparavant, puis on entendait d’autres bruits en divers endroits. Cela venait des téléphones portables qui avertissait de l’arrivée d’un tremblement de terre. Après quelques secondes, les tremblements sont arrivés. Nous nous sommes donc cachés sous les tables et avons attendu la fin des secousses. Au commencement, la secousse était petite, puis sont arrivés de plus en plus de secousses. Je me sentais bouger des deux cotés avec la table. Je me rappelle bien les cris de peur de mes amis paniqués. J’étais relativement tranquille et pensais, qu’en fin de compte arrivait le dénommé : ’’séisme près du département Mijagi’’. Quand le tremblement de terre fut terminé, nous avons fuit dans le gymnase, mais nous étions inquiets, au sujet des répliques. Les élèves des 3ème et 4ème étages arrivaient. Finalement une élève en fauteuil roulant est arrivée avec un enseignant. Elle était très inquiète, ayant dû rester seule dans la classe pendant quelques minutes ! Sur le téléphone portable de mon ami, j’ai vu les images du tsunami, qui nous a donné un tel choc que nous étions sans voix. Même nous, qui faisions l’expérience de ce grand tremblement de terre, ne pouvions croire qu’un tel grand tsunami pouvait effectivement se produire.
Par chance, je pouvais contacter mes parents, et il y en avait peu qui pouvait le faire. Ce jour là, nous avons passé la nuit à l’école, car la route nationale qui vient à l’école était inondée, et dans l’école l’électricité et l’eau fonctionnaient bien. Pendant ce temps, on ne savait pas ce qui se passait à la maison. Mais, quand mes parents m’ont dit de rester à l’école, en voyant de nombreux écoliers retournant chez eux, je me suis senti comme abandonnée de ma famille.
Dans ma ville Namie se trouve le quartier Ukedo, célèbre pour la pêche. Quand mon professeur, nous a informé d’une rumeur, que Ukedo avait disparu, j’ai pensé, que cela ne pouvait jamais se produire, mais quand j’ai vu mon ami de Ukedo pleurer, j’ai dû accepter la réalité, et malheureusement, je ne pouvais rien faire.

Notre vie vagabonde commençait.
Cette nuit là il y avait des tremblements de terre toutes les quelques minutes, alors je ne pouvais pas dormir. Pendant ce temps, je pensais à ma famille et aux amis qui sont retournés chez eux. Le jour suivant était un jour très long. Le gymnase de mon école était transformé en morgue. J’ai su que ma maison, située à environ 10 km de la centrale nucléaire n°1 était incluse dans la zone interdite. Ensuite, avec mes parents, qui sont venus à l’école, je suis allée me réfugier dans la maison d’un de mes parent située à 20 km de la centrale. Dans cette maison, il y avait environ 20 personnes. Mais à 15h 36 mn le réacteur a explosé, et de nouveau nous nous sommes réfugiés dans la famille qui logeait plus loin.
Là, j’ai passé le moment le plus difficile, car je ne connaissais pas cette famille. On ne pouvait pas se baigner ni utiliser le téléphone portable. Mais je comprenais que je ne devais pas me plaindre de cela, et je me suis convaincue, en me disant, que tous avaient les mêmes difficultés. Dans ce quartier se trouvait quelques réfugiés, que j’ai visité pour voir leur situation, et pour chercher mes amis, mais les regrets me sont venus, car les gymnases et les salles de classe étaient si pleines de personnes, qu’ils ne pouvaient pas même se coucher, et en plus les toilettes étaient très sales. Près des entrées étaient affichés des noms des personnes qui cherchaient les membres de leur famille et leurs connaissances. Car ce séisme qui s’est produit l’après midi, a empêché les membres des familles qui étaient dans des locaux différents de pouvoir facilement se contacter les uns les autres.

Vers le département d’Ibaraki.
Ensuite, après avoir laissé nos grands parents, qui voulaient rester à Fukushima, nous avons déménagé chez mon oncle dans le département d’Ibaraki, département voisin de Fukushima. À ce moment là il n’y avait plus d’essence dans toute la partie orientale du Japon, et notre auto est tombée en panne d’essence sur le trajet. Nous avons dormi dans l’auto, et le matin suivant nous avons continué en train (qui venait juste de fonctionner à nouveau) jusqu’à Ibaraki.
Chez mon oncle, tout est normal, complètement différent de notre ville, et des centres de réfugiés. Je me sentais une étrangère dans cette vie. Dans Fukushima il y avait seulement quelques magasins ouverts, ce qui fait que nous devions aller jusqu’à des villes éloignées, en ayant peur de vider le réservoir de carburant. D’ici je pouvais contacter mes amis avec mon portable, et je me sentais un peu tranquille. Mais quand je pensais à mes amis dans les centres d’accueil et à mes grands parents à Fukushima, je me sentais coupable, me demandant, si moi seule avait le droit de vivre dans une aussi bonne situation.

Vers le département Saitama.
Ensuite, jugeant que nous ne pourrons pas revenir bientôt à Fukushima, nous sommes allés dans le département de Saitama, où loge mon oncle. Nous pensions loger ici un peu longtemps, donc j’ai cherché un lycée pour moi où je suivrai les cours. Cela me donnait du stress, car décider d’une nouvelle école veut dire que que je ne pourrai facilement revenir à Fukushima. Alors je sentais naître en moi une tendance à remettre à plus tard la décision. Mon école de Fukushima, que j’ai choisie moi même, a réussi à partir après une préparation rondement menée j’y suis allé durant un an. Donc je l’aimais. Les élèves de la nouvelle école l’ont choisie de la même manière que moi. J’avais donc peur, qu’ils n’acceptent pas de nouvelles élèves, comme moi très chaleureusement. Mes nouvelles camarades de classe avaient bon cœur. Je m’attendais à ce qu’ils me questionnent au sujet du séisme, du tsunami, et de l’accident des réacteurs ; Mais ils n’ont presque rien demandé. Je pense maintenant, que cela vient de leur souci à mon sujet, mais ce n’est pas une gêne ni une douleur pour moi de répondre à ces sujets. Je voulais même leur parler de ce que j’avais vécu.

Quatre mois sont passés.
Déja quatre mois sont passés depuis le séisme. J’étais à l’écart de mes camarades de classe de mon ancienne école et des amis de mon enfance. Je me sens triste, n’ayant pas la chance de les rencontrer pour longtemps ou même pendant ma vie. J’ai perdu mes amis, j’avais peur dans ma nouvelle école ; je devais de nouveau recommencer tout. Je ne pouvais reprendre les choses de valeur que je possédais à la maison. La ville et le département se relèvent lentement. Tout le mauvais est provoqué par la centrale électrique. Si elle n’existerait pas je pourrais vivre comme auparavant. Je pensais cela souvent, mais parfois il me venait une autre opinion.
Oui nous avons perdu de nombreuses choses à cause de la centrale nucléaire, mais avant l’accident, elle nous donnait beaucoup. La ville a évolué grâce à la centrale. Travailler pour TEPCO était bien considéré, et nombreux étaient ceux qui voulaient travailler pour cette entreprise. Même maintenant de nombreuses personnes travaillent à la centrale pour la réparation, y compris des parents de mes amis. La centrale était notre voisine et sans elle, nombreux sont ceux qui ne pourraient gagner leur vie.
Quand j’ai quitté Fukushima, j’ai remarqué pour la première fois que Fukushima est important pour moi.
Maintenant nous sommes devenus célèbres à cause de l’accident, mais je ne veux pas devenir célèbre de cette manière. Fukushima est un département provincial où la nature est belle, et où on y mange bien. Je veux que le séisme ne rompe pas les fêtes et cultures traditionnelles. Je veux que Fukushima devienne un endroit, que de nombreux étrangers veulent visiter. Cela pas tout de suite, mais dans un avenir proche. Pour cela je participerai volontiers, et jusque là, je ferai l’effort d’apprendre dans cette ville.
(Traduit à partir du bulletin de la nouvelle éducation anglaise. Novembre/Décembre 2011)

Mia draste ŝanĝita vivo post 3.11
Transmigrado de Fukuŝima al Saitama.

Anonima lernantino 16-jara : Ekde la 11a de marto mia vivo tute ŝanĝiĝis. Mi translokiĝis de mia urbo Namie en Fukuŝima al la gubernio Saitama. Nun mi pli kaj pli alkutimiĝis al la vivo ĉi tie, pro kio mi iom post iom povas retrorigardi mian pasintan vivon post la tertremo kaj pripensi mian estontecon. Unuflanke mi volas pli bone alkutimiĝi al la nuna vivo, sed aliflanke, sentante, ke la nuna vivo fariĝas mia ĉiutagaĵo, apartiĝo de mia hejmo maltrankviligas min.

Okazis la granda tertremo.
Je la 14a horo kaj 46 minutoj okazis la tertremego de la Orienta Japanio. Kiam mi estis lernanta historion en la klasĉambro en la unua etaĝo, aŭdiĝis malagrabla bruo, kiun mi neniam antaŭe aŭdis, kaj kun ĝi andiĝis aliaj bruoj el diversaj lokoj. Tiuj, eligante el poŝtelefonoj, avertas la alvenon de tertremo. Post kelkaj sekundoj venis tremoj, do ni kaŝis nin sub la tablojn kaj atendis la finon de la tremado. Komence la tremo estis malgranda, sed venis pli kaj pli da skuoj.
Mi sentis min moviĝi ambaŭflanken kun la tablo. Mi bone memoras la plorkriojn de miaj panikitaj amikoj. Mi estis realtive trankvila kaj pensis, ke fine venis tiel nomata “Tertremo apud la gubernio Mijagi”.
Kiam finis la tertremo, ni fuĝis en la sportejon, sed ni estis maltrankvilaj pro oftaj postaj tremoj. Lernantoj en la 3a kaj la 4a etaĝoj subenvenis. Fine venis unu lernantino en la rulseĝo kun instruisto. Kiel maltrankvila ŝi estis, estante sola en la ĉambro dum kelkaj minutoj !
En la poŝtelefono de mia amiko mi vidis la scenojn de la cunamo, kiuj donis al ni tiel grandan ŝokon, ke ni perdis niajn voĉojn. Eĉ ni, kiuj spertis tiun grandan tertremon, ne povis kredi, ke tiel granda cunamo efektive okazas.
Feliĉe mi povis kontakti miajn gepatrojn, sed troviĝis ne malmultaj, kiuj ne povis fari tion. En tiu tago ni tranoktis en la lernejo, ĉar la nacia vojo al la lernejo estis inundita kaj en la lernejo elektro kaj akvo bone funkciis, dum oni ne sciis, kio okazis kaj okazos hejme. Sed kiam miaj gepatroj diris al mi, ke mi restu en la lernejo, rigardante multajn reveni hejmen, mi sentis min kvazaŭ forlasita de mia familio,.
En mia urbo Namie troviĝas la distrkto Ukedo, fama pro fiŝkaptado. Kiam mia instruisto informis al ni kiel onidiron, ke Ukedo malaperis, mi opiniis, ke tia afero neniam povas okazi, sed kiam mi vidis mian amikon el Ukedo plori, mi devis akcepti la realon, kaj bedaŭras, ke mi povas fari nenion.

Nia vagada vivo komenciĝis.
Tiun nokton okazadis tertremoj ĉiun kelkan minuton, tial mi ne povis dormi, dume mi pensis pri miaj familianoj kaj hejmenrevenintaj amikoj. La sekva tago estis longa tago. Gimnastikejo de mia lernejo fariĝis kadavrejo. Mi sciis, ke mia domo situanta ĉirkaŭ 10 kilometrojn proksime de la nuklea centralo n-ro 1 estis inkludata en la malpermesita zono. Poste kun miaj gepatroj, kiuj venis al la lernejo, mi rifuĝis al la domo de mia parenco situanta 20 kilometrojn fore de la centralo. En tiu domo kolektiĝis ĉirkaŭ 20 homoj, sed je la 15a horo kaj 36 minutoj okazis eksplodo de la reaktoro, kaj ni denove rifuĝis ĉe la familio loĝanta pli malproksime.
Kiam ni estis tie, mi havis la plej malfacilan tempon, ĉar ni ne konis tiun familion. Ni ne povis bani sin, nek uzi poŝtelefonon. Sed mi komprenis, ke mi ne devas plendi pri tio, kaj konvinkigis min, diarnte al mi, ke ĉiuj havas similan malfacilon. En tiu distrikto troviĝis kelkaj rifuĝejoj, kiujn mi vizitis por vidi la staton kaj por serĉi miajn amikojn, sed mi bedaŭris veni, ĉar en la gimnastikejoj kaj lernejaj ĉambroj estis tiel plenaj de homoj, ke ili ne povis eĉ kuŝi, kaj krome necesejoj estis tre malpuraj.
Ĉe la enirejoj oni montris nomojn, el kiuj homoj serĉis siajn familianojn kaj konatojn. Ĉar tiu tertremo okazis posttagmeze, familianoj, estante en apartaj lokoj, ne povis facile kontakti unu la alian.

Al la gubernio Ibaraki.
Poste, postlasinte niajn geavojn, kiuj volis resti en Fukuŝima, ni translokiĝis al la domo de mia onklo en la gubernio Ibaraki, najbara gubernio de Fukuŝima. Tiun tempon mankis benzino en la tuta orienta Japanio, kaj ankaŭ nia aŭtomobilo haltis survoje pro manko de benzino. Ni dormis en la aŭtomobilo, kaj en la sekvanta mateno, ni veturis per ĵus funkciinta trajno al Ibaraki.
En la hejmo de mia onklo ĉio estas normala, tute malsame kiel en mia urbo kaj en la rifuĝejoj. Mi sentis min tre fremda en tiu vivo. En Fukuŝima nur malmultaj vendejoj estis malfermaj, tial ni devis veturi al malproksimaj urboj, timante elĉerpiĝon de benzino, sed ĉi tie ĉiuj vendejoj funkciis. Tiam unuan fojon mi povis kontakti miajn amikojn per poŝtelefono, kaj iom sentis min trankvila, sed kiam mi pensis pri miaj amikoj en rifuĝejoj kaj geavoj en Fukuŝima, mi sentis min peka, demandante min, ĉu mi sola rajtas vivi en tiu bona stato.

Al la gubernio Saitama.
Poste, juĝinte, ke ni ne povos baldaŭ reveni al Fukuŝima, ni venis al la gubernio Saitama, kie loĝas mia onklo. Ni celis loĝi ĉi tie iom longe, do mi serĉis superan mezlernejon, kiun mi vizitos. Tio donis al mi ne malgrandan streson, ĉar decidi novan lernejon signifas, ke mi ne povos facile reveni al Fukuŝima, tial en mia koro naskiĝis emo prokrasti la decidon. Mian lernejon en Fukuŝima mi mem elektis, sukcesis eniri post diligenta preparado kaj vizitis unu jaron, do mi amis ĝin.
Lernantoj en la nova lernejo certe elektis ĝin same kiel mi, do mi timis, ke ili akceptos novajn lernantojn kiel min kun varma koro, sed miaj novaj samklasanoj estis tre bonkoraj. Mi atendis, ke ili demandos min pri la tertremo, cunamo kaj la akcidento de la reaktoroj, sed ili preskaŭ nenion demandis. Nun mi pensas, ke tio venis de ilia zorgo pri mi, sed ne estas ĝene nek dolorige al mi respondi pri tiuj aferoj. Mi eĉ volis, ke mi parolu al ili pri miaj spertoj.

Kvar monatoj pasis.
Jam pasis kvar monatoj post la tertremo. Mi apartiĝis de samklasanoj de mia eksa lernejo kaj de aliaj amikoj de miaj infanaj tagoj. Mi sentas min malĝoja, ne havante/onte ŝancon renkontiĝi ilin tiom longan tempon aŭ eĉ dum mia vivo. Mi perdis miajn amikojn, mi devis havi streson en la nova lernejo, mi devis nove komenci ĉion, mi ne povis repreni valorajn posedaĵojn el mia hejmo, kaj la urbo kaj la gubernio tre malrapide restariĝas. Ĉion malbonan kaŭzis la elektra centralo. Se ĝi ne ekzistus, mi povus vivi same kiel antaŭe, tiamaniere mi ofte pensas, sed foje venas alia opinio.
Ja ni perdis multon pro la nuklea centralo, sed antaŭ la akcidento ĝi donis multon al ni. La urboj evoluis dank’ al la centralo. Labori por TEPCO estis honorinde, tial multaj volis labori por la kompanio. Eĉ nun multaj laboras en la centralo por la riparado, inkludante patrojn de miaj amikoj.
La centralo estis nia najbaro, kaj sen ĝi multaj ne povus vivteni sin.
Kiam mi forlasis Fukuŝima-on, mi unuan fojon rimarkis, ke Fukuŝima estas grava por mi.
Nun ĝi fariĝis fama pro la akcidento, sed mi ne volas ĝian tiamanieran famiĝon. Fukuŝima estas provinca gubernio sed plena de bela naturo kaj bongustaj manĝaĵoj. Mi volas, ke la tertremo ne rompu tradiciajn festojn kaj kulturaĵojn. Mi volas, ke Fukuŝima fariĝu loko, kiun multaj eksterlandanoj volas viziti. Tio ne eblos tuj, sed certe en la proksima estonteco. Por tio mi volonte kunlaboros, kaj ĝis tiu tempo mi strebe lernos en tiu ĉi loko.
(Tradukita el la organo de la Nova Angla Edukado, la novembra numero 2011)


Chiens et chats souffrent / Ankaŭ hundoj kaj katoj suferas
aussi de l’accident nucléaire / pro la akcidento de la nukleaj reaktoroj

Le 7 décembre
La 7 an de decembro
L’accident des réacteurs nucléaires est terrifiant.
On peut voir dans le journal d’aujourd’hui, comment les habitants sont facilement rejetés par l’administration.
Il y aura certainement des endroits éternellement inhabitables.
Maintenant la ville et les villages autour de la centrale accidentée sont divisés en deux groupes : La zone dans un rayon de 20 km est nommée ’’zone gardée’’, dans laquelle il est interdit de loger, et l’autre qui est : ‘’District d’évacuation organisée’’ duquel on préfère fuir. Le gouvernement commencera à étudier le plan qui consiste à diviser ces deux groupes en trois, nommément :
- 1. Le district où il y a en dessous de 20 millisieverts de radioactivité, dans lequel au plus tôt au printemps à venir, les hommes peuvent vivre.
- 2. Le district où il y a entre 20 et 50 millisieverts dans lequel, dans quelques années les hommes pourront habiter.
- 3. Le district où l’on trouve plus de 50 millisieverts dans lequel, après quelques dizaines d’années les hommes pourront y vivre. On trouve dans le district 3, les villes d’Ookuma, Futuba, Namie et Iitate. La plupart des habitants de ces districts, ne pourrons revenir chez eux pendant leur vie. Ils perdront leur maison pour toujours.

Indemnité aux réfugiés.
Le comité directeur pour l’indemnisation au sujet de l’accident nucléaire a décidé d’une nouvelle directive au sujet de l’indemnisation aux 1,5 millions de réfugiés de 23 villes et villages (environs ¼ des habitants du département de Fukushima).
Quand le directeur, Monsieur Noomi a précisé le 6 décembre, que la compensation aux enfants et femmes enceintes sera de 400 000 yens (4 000€) et celle pour les autres sera de 80 000 yens (800€), on a entendu les cris de colère de l’assistance.
Selon l’enquête faite par l’organisation non gouvernementale “FoE Japon” la dépense moyenne pour l’évacuation (déménagement et mise à disposition d’une nouvelle maison...) était de 726 000 yens (7 260€). De nombreuses personnes ont perdu leur travail, et survivent à peine. De nombreuses familles, doivent loger séparément, et pour ces réfugiés il y a de nombreuses dépenses. En outre, ils ne savent pas combien de temps va durer cette vie précaire.
Monsieur Umeda Kiyomi 48 ans dit : “Nous allons recevoir 1,36 millions de yens. Pour conserver la santé de trois enfants, j’ai équipé toutes les cinq chambres de purificateurs d’air. Si TEPCO pense, que lorsque il aura payé l’indemnisation ce sera finalement résolu, c’est un grand malentendu. Les employés et les ouvriers de TEPCO ont collaboré avec les habitants pour décontaminer la ville. Ils n’étaient pas du tout sincères”. (Selon le journal Asahi du 7 décembre 2011).

Du césium dans le lait en poudre.
Le 6 décembre, la société Meiji a publié, qu’elle a détecté un maximum de 30,8 becquerels de césium par kilogramme dans son lait en poudre “Meiĵi-step” le 3 et 4 décembre. Cette quantité est moins grande que la norme provisoire de 200 becquerels, mais la société est prête à échanger ces productions faites entre le 14 et 20 mars, à Kasukabe, ville voisine de Tokyo, par les nouvelles. La société explique que le lait cru, à l’origine du lait en poudre était produit avant le 11 mars, mais il est possible que, lorsque l’on a séché le lait, il a été mélangé à des substances radioactives provenant des réacteurs de Fukushima.
Le ministère de la santé et du travail disait que, c’est la première fois que l’on a détecté du césium dans le lait en poudre, et que le lait en poudre étant dilué, quand les bébés le boivent, la quantité de césium est plus faible et n’influera pas sur la santé des bébés.
Les bébés sont les plus faibles. Il est étrange que les responsables déclarent immédiatement que le lait pollué n’est pas dangereux.

Encore des animaux.
300 chiens et chats, dans la zone des 20 kilomètres de la centrale, vivent dans deux installations dans la région de Fukushima. On suppose que, avant la catastrophe, il vivait dans ce district 10 000 chiens et chats. Parmi eux, 30% sont morts par le tsunami et 20% sont déjà pris en charge par une organisation de volontaires. Quand a eu lieu le retour provisoire des habitants au mois de mai, on en a attrapé 700. De ceux là, il en reste 300 dans ces installations, et les autres ont été redonnés à leurs propriétaires. Ces installations bénéficient des services d’un vétérinaire et de 7 volontaires. Mais, ils ne peuvent faire face à la demande par manque de personnel. (Journal Mainici du 17 novembre)
Chiens et chats sont-ils plus heureux que les petits animaux sauvages et les insectes, qui souffrent certainement sans les soins des hommes. Est-ce qu’ils pourront avoir des petits en bonne santé ?

Kiel terura estas la akcidento de nukleaj reaktoroj, kaj kiamaniere loĝantoj estas facile forĵetitaj de la registaro, oni povas vidi en la hodiaŭaj ĵurnaloj.
Certe estos eterne neloĝeblaj lokoj
Nun la urboj kaj vilaĝoj ĉirkaŭ la akcidenta centralo estas dividitaj en du grupojn : la distrikto inter la radiuso de 20 kilometroj estas nomita “Gardata distrikto”, en kiu estas malpermesite loĝi, kaj la alia estas “Distrikto por laŭplana evakuado”, el kiu oni prefere fuĝu. La registaro komencos esplori la planon dividi tiujn du grupojn en tri, nome :
- 1. La distrikto de malpli ol 20 milisivertoj da radioaktiveco, en kiu la plej frue en la venonta printempo homoj povos loĝi en tiu distriko.
- 2. La distrikto de inter pli ol 20 milisivertoj kaj malpli ol 50 milisivertoj, en kiu en kelkaj jaroj homoj povos loĝi.
- 3. La distrikto, kie troviĝas pli ol 50 milisivertoj, en kiu post kelkaj jaroj, aŭ plej malfrue post kelkdek jaroj, homoj povos loĝi.
Troviĝas la distriktoj 3 en la urboj Ookuma, Futaba, Namie kaj Iitate. Plejmulte da loĝantoj en tiuj distriktoj ne povos reveni hejmen dum sia vivo. Ili perdos sian hejmen preskaŭ eterne.

Kompenso al la rifuĝintoj
La registara komitato pri kompenso pro la nuklea akcidento decidis la novan instrukcion pri la kompenso al 1,5 milionoj da rifuĝintoj en 23 urboj kaj vilaĝoj (ĉirkaŭ kvarono de la loĝantoj de la gubernio Fukuŝima).
Kiam la komitatestro s-ro Noomi klarigis la 6an de decembro, ke la kompenso al infanoj kaj gravedaj virinoj estos po 400 000 enoj (4 000 eŭroj) kaj tiu al aliaj estos po 80 000 enoj (800 eŭroj), el la ĉeestantoj aŭdiĝis kolekrioj.
Laŭ la enketo farita de neregistara organizo “FoE Japanio” la averaĝa elspezo por la evakuado (translokiĝo kaj lumono de nova domo ktp.) estis 726 000 enoj (7 260 eŭroj). Multaj homoj perdis sian laboron kaj apenaŭ vivas. En multaj familioj, familianoj devas aparte loĝi, kaj pro tio rifuĝintoj devas multe elspezi. Krome ili ne scias, kiom longe tiu nestabla vivo daŭros. S-ino Umeda Kijomi 48-jara diras : Ni ricevos 1,36 milionojn da enoj. Por gardi la sanon de tri infanoj mi ekipis ĉiujn 5 ĉambrojn per aerpurigilo. Se TEPCO pensus, ke la unufoja pago de la kompenso estos la fina solvo, tio estus granda miskompreno. Oficistoj kaj laboristoj de TEPCO kunlaboru kun la loĝantoj por purigi la urbon. Ili tute ne estas sinceraj”. (Laŭ la ĵurnalo Asahi la 7an de decembro 2011)

Cezio en pulvora lakto
La 6an de decembro la kompanio Meiĵi publikigis, ke ĝi detektis maksimume 30,8 bekerelojn da cezio por 1 kilogramo el sia pulvora lakto “Meiĵi-step” la 3an kaj la 4an de decembro. Tiu kvanto estas malpli granda ol la provizora normo de 200 bekereloj, sed la kompanio estas preta interŝanĝi tiujn produktitajn en la urbo Kasukabe, najbare de Tokio, inter la 14a kaj la 20a de marto, per la novaj. La kompanio klarigas, ke la kruda lakto por tiu pulvora lakto estis produktita antaŭ la 11a de marto, sed eble kiam oni sekigis la lakton, miksiĝis radioaktivaj substancoj el la reaktoroj de Fukuŝima.
La ministerio de bonfarto kaj laboro diris, ke unuan fojon oni detektis cezion el la pulvora lakto, kaj ke la lakto pli maldensiĝos, kiam beboj trinkos ĝin, do la tiu kvanto da cezio ne influos ilian sanon malbone.
Beboj estas la plej malfortaj. Estas strange, ke la respondeculoj senprokraste deklaras negravecon de la malpurigita lakto.

Ankaŭ bestoj
300 hundoj kaj katoj kaptitaj en la radiuso de 20 kilometroj de la centralo vivas en du instalaĵoj en la gubernio Fukuŝima. Oni supozas, ke antaŭ la katastrofo vivis en tiu distrikto 10 mil hundoj kaj katoj, el kiuj 30% mortis en la cunamo kaj aliaj 20% estas jam prizorgataj de volontulaj organizoj. Kiam okazis portempaj hejmenrevenoj de la loĝantoj ekde majo, oni kaptis 700. El tiuj restis 300 en tiuj instalaĵoj, kaj aliaj estas jam redonitaj al la posedantoj.
En tiu instalaĵo deĵoras unu animalkuracisto kaj 7 volontuloj, sed ili ne povas fari sufiĉe da prizorgoj al la bestoj pro manko de homforto. (La ĵurnalo Mainiĉi la 17an de novembro). Hundoj kaj katoj estas pli feliĉaj, ol sovaĝaj bestetoj kaj insektoj, kiuj certe suferas sen homa zorgado. Ĉu ili bonorde povos naski idojn ?


Le pin de l’espoir est mort / La Pinarbo de Espero mortis

Le 4 décembre
La 4 an de decembro
Le seul pin, qui avait survécu au tsunami, est mort. Avant le tsunami, il y avait 70 milles pins sur le bord de mer de la ville de Rikuzen-Takada, mais tous ont été détruits sauf un seul. On l’avait nomé “Le Pin de l’Espoir”, et on a pris soin de lui, mais en vain. En octobre le “Centre du Japon Vert” l’avait examiné, et avait trouvé que ses racines étaient déjà pourries, et n’espérait plus le sauver. La société de protection de la forêt de Takada a greffé les branches de ce pin et projette de les transplanter le long du bord de mer. (La photo ci-dessus a été prise fin août).

Le riz produit dans la région de Fukushima est trop pollué.
On a trouvé 630 becquerels de césium (la norme est 500 becquerels pour 1 kilogramme) dans le riz produit dans le quartier de Oonami de la ville de Fukushima, en conséquence l’administration à interdit la vente de ce riz. Dans la ville pour 98% des 1275 champs on a trouvé aux environs de 50 becquerels de césium. Le quartier de Oonami se situe dans la vallée ; il semble donc que les substances radioactives tombées sur les feuilles des arbres, sont à terre et ont pénétré les champs.

L’administration a défini une norme provisoire selon les produits :
- # 500 becquerels : vaches, champs, bois vert.
- # 200 becquerels : paille.
Selon l’information, même ce riz pollué n’est pas “immédiatement dangereux” pour la santé, car après avoir enlevé le son, ce riz contiendra moins de césium que la norme. Cependant, on doit se rappeler, que même une petite quantité de substances radioactives est dangereuse. Personne ne sait, ce que provoquera sur le corps, cette petite quantité de radioactivité dans 20, 30 ans.
Et quel désespoir est celui des agriculteurs, qui ont pris soin de ce riz durant les mois passés, en croyant que leur riz était sûr. Un accident nucléaire est vraiment cruel pour tous.

Yoshida est malade
Le 28 novembre TEPCO a fait savoir que Monsieur Yoshida Masao 56 ans, directeur de la centrale nucléaire N°1 de Fukushima, a été hospitalisé le 24 novembre. Son remplaçant sera Monsieur Takahashi Ĉujoshi.
Monsieur Yoshida était le directeur depuis Juin 2010, et pendant ces huit mois, il a commandé l’équipe chargée de contrôler les réacteurs endommagés. TEPCO dit : “L’équipe médicale n’a jamais mentionné une relation entre son état de santé et la radioactivité” ; état de santé dont on ne parle pas pour protéger ses informations personnelles.
Pendant les 8 derniers mois, il a travaillé dans l’enceinte de la centrale, donc sans doute a-t-il reçu une grande quantité de radioactivité. Personne ne doute qu’il souffre de cela. C’est un homme très courageux, que de nombreuses personnes ont en haute estime. Moi aussi, je le remercie pour son dévouement au travail.

Nombre de victimes : Le nombre de morts est de 15 840, celui des disparus est de 3 611 (au 24 novembre) et celui des réfugiés de 328 903 (au 17 novembre).

La unusola pinarbo, kiu postvivis la cunamon, mortis. Antaŭ la cunamo troviĝis 70 mil pinarboj laŭ la marborodo de la urbo Rikuzen-Takada, sed krom unu, ĉiuj estis detruitaj. Oni nomis ĝin “Pinarbo de Espero”, kaj prizorgis ĝin, sed vane. En oktobro la Centro de Verda Japanio” ekzamenis la arbon, trovis, ke ĝiaj radikoj jam estas putrintaj, kaj rezignis revivigi ĝin. La Societo por protekti la arbaron de Takada grefis la branĉojn de tiu pinarbo kaj planas transplanti tiujn laŭ la marbordo. (La suba foto estas fotita fine de aŭgusto).

Rizo produktita en Fukuŝima estas tro malpura
Oni trovis 630 bekerelojn da cezio (la normo estas 500 bekereloj por 1 kilogramo) el la rizo produktita en la distrikto de Oonami en la urbo Fukuŝima, sekve la registaro malpermesis la vendon de tiu rizo. En la urbo, en 98% de la 1275 kampoj oni trovis malpli ol 50 bekerelojn da cezio. La distrikto Oonami situas en la valo, do ŝajnas, ke radiokativaj substancoj falintaj sur foliojn de arboj falis sur la teron kaj enfluis en la kampojn.

La registaro provizore decidis la normon kiel sube :
-  500 bekereloj : bovinoj, kampoj, krudaj lignoj
-  200 bekereloj : pajloj
Laŭ la klarigo, eĉ tiu malpura rizo estas “ne tuj danĝera” por la sano, ĉar post la senbranigado tiu rizo enhavos malpli da cezio ol la normo. Tamen oni devas memori, ke eĉ malgranda kvanto de radioaktivaj substancoj estas danĝera. Neniu scias, kion alportos al la korpo tiu malgrandkvanta rdioaktiveco post 20, 30 jaroj.
Kaj kiel malĝojaj estas tiuj terkulturistoj, kiuj zorgadis pri tiu rizo dum la pasintaj kelkaj monatoj, kredante, ke ilia rizo estos sekura. Nuklea akcidento estas vere kruela por ĉiuj.

Joŝida malsaniĝis
La 28an de novembro TEPCO publikigis, ke s-ro Yoŝida Masao 56-jara, la estro de la nuklea centralo n-ro 1 de Fukuŝima, enhospitaliĝis la 24an de novembro. Kiel lia anstataŭanto, s-ro Takahaŝi Ĉujoŝi oficos.
S-ro Joŝida estis la estro ekde junio 2010, kaj dum tiuj ok monatoj li gvidis la laboristaron por regi la damaĝitajn reaktorojn. TEPCO diras : “La kuracistaro nenion menciis pri la rilato de lia malsano al radioaktiveco. Oni ne rajtas diri la nomon de lia malsano kaj la kvanton de radioaktiveco, al kiu li elmetiĝis, por protekti lian personan informon.
Dum la pasintaj 8 monatoj li laboris en la tereno de la centralo, do sendube li elmetiĝis al grandakvanto da radioaktiveco. Neniu dubas, ke li suferas pro tio. Li estas tre kuraĝa homo, kaj multaj alte taksas lin. Ankaŭ mi dankas lin pro lia sindona laboro.

Nombro de viktimoj : La nombro de mortintoj estas 15840, tiu de malaperintoj 3611 (ĝis la 24a de novembro) kaj tiu de rifuĝintoj 328 903 (ĝis la 17a de novembro).



Contacts | Espace privé | Mise à jour le 2 mai 2013 | Plan du site | Haut de Page